Адыгэ гущыӀэжъхэр

А зы нэбгырэм щэ укъигъапцӀэмэ удел, а зы машэм щэ уифэмэ унэшъу.
АӀорэ пстэури хъурэп, хъурэ пстэури аӀуатэрэп.
АӀорэ пстэури шъыпкъэп.
АӀорэр зыфэмыушъэфырэр лӀыныкъу.
АӀорэр къэсы, ашӀэрэр къэкӀы.
Абрэ мыжъори зы чӀыпӀэ илъырэп.
Аджал зимыӀэ щыӀэп.
АджалитӀу зыщымыӀэкӀэ а зэлӀэгъум лӀыгъэ халъхь.
Аджалым «сыкъэкӀо» ыӀорэп.
Аджалым пхъонтэ кӀоцӀым укъыщигъотын/укъыщигъотыщт.
Аджалым улъымыхъу, ежь укъигъотын.
Аджалыр гужъуакӀэм дэс.
Адыгэ хабзэр атэ кӀэныжъ.
Адыгэм ищыгъу-пӀастэ ыӀэгу илъ.
Адыгэм хьакӀэ икӀас.
Адыгэм ыхьакӀэр пытапӀэ ис.
Адыгэмэ анахь тхьамыкӀэри бысым.
Адыгэр сыдигъокІи Адыгэ.
Адыгэшыр АдыгэлІым изыкІылъэныкъу.
Ажэ зэӀумыкӀэу ягухэлъ зэрэшӀэрэп.
Акъыл зиӀэм джэгъогъу ыбэ.
Акъыл зиӀэм еджэныр ригъэкъурэп.
Акъыл зиӀэм иӀоф мэфищ, делэм непэрэм ехъурэ Ӏоф иӀэп.
Акъыл зиӀэм имыӀэ щыӀэп.
Акъыл зиӀэм уеушъыимэ, шӀушӀэ къыпфешӀы, акъылынчъэр къыбдэхьащхы.
Акъыл зиӀэм щэӀагъэ иӀ.
Акъыл зиӀэр акъылынчъэм еджэнджэшыжьы.
Акъыл зиӀэр уакӀыб исэу къепхьакӀыми хьылъэп.
Акъыл зимыӀэм оуиер ет.
Акъыл зимыӀэр тхьамыкӀ.
Акъыл кӀэкӀыр бзэгу кӀыхь.
Акъылым уасэ иӀэп, гъэсэныгъэм гъунэ иӀэп.
Акъылым ыуасэр джэнджэш.
Акъылым янэр гупшыс, ятэр шӀэныгъ. / Акъылым гупшысэр ян.
Акъылынчъэр насыпынчъ.
Акъылыр былым, былымыр осэпс.
Акъылыр былымкӀэ ащэфырэп.
Акъылыр жакӀэм пышӀагъэп.
Акъылыр жъыгъэ-кӀагъэп.
Акъылыр лэндышъ, гъэсэныгъэр дышъэ чъыг.
Акъылыр мэлъыхъо, насыпым къегъоты.
Акъылыр сыдрэ Ӏофи ылъапс.
Акъылыр чыжьэу маплъэ, нэр ащ илъагъо рэкӀо.
АкъылышӀом делэми бзэ къыфегъоты.
Амалрэ хьилэрэ акъыл.
АмыӀо щыӀэми, амыӀотэжь щыӀэп.
АмыӀуагъэ щыӀэп, амышӀагъэ нахь.
АмыгъэӀурэ зэхахырэп.
Амыгъэпхъугъэм пхъукӀэ ышӀэрэп.
Амылъэгъурэ бланэр аукӀырэп, зэхамыхыгъэ аӀотэжьырэп.
Амыубырэ бэн дэлърэ зэфэдэ.
АнахьыкӀэр анахь кӀас.
Анэ быдзыщэм хьалыгъуи къуаи хэлъ.
Апэ лӀэрэм чэфыныр ий.
Апэ лӀэрэр апэ дахы.
Апэ узэрихьылӀэрэр шхынышӀу.
Аргъой мыцакъэ щыӀэп.
Армэум иунэ лъэбыщ.
Армэум ыгъэтӀысырэ чъыгыр мэгъу.
Аслъаныр агъасэ, къэплъаныр Ӏасэ ашӀы.
Атакъэми чэтжъыехэр егъашхэх.
Атакъэр мыІоми нэфыр шъынкІэ къанэрэп.
Атэ мылъкур бын гъэкӀод.
Атэкъэ зэуалэр пщэры хъурэп.
АукӀыщтыри къагъэгущыӀэжьы.
Афытемыхь афытемыкӀ.
Ахъщэ зихъоир тыгъум щэщынэ.
Ахъщэ мыпчъ зэӀахырэп.
Ахъщэ уиӀэмэ, ахъщалъэ бгъотын.
Ахъщэ уимыӀэу бэдзэрым укӀоныри, обзэгъу умыӀыгъэу мэзым укӀоныри зэфэдэ.
Ахъщэр Ӏэгурыхьэ-ӀэгурыкӀ.
Ахъщэр бзыум фэд, къыбжэхэлъатэ, Ӏолъэтыжьы.
Ахъщэр къыздикӀырэм мэкӀожьы.
Ахъщэр псым фэд.
Ахъщэр пщахъо, гъашӀэр лцӀашхъо.
Ахъщэр убытыгъуай.
Ахъщэр уиджыбэ илъэу тэрэзэу уигъэчъыещтэп.
Ахъщэр щэ пчъыгъу.
Ахэмыхьэрэр хэбзэнчъэ.
Ачъэми/пчэными жакӀэ тет.
Ачъэр мэлымэ япащ.
Баджэм ихьилагъэ ыпэ ит.
Баджэм тыгъужъибл егъапцӀэ.
Баджэм ышъо ежь ипый.
Баджэмэ анахь Ӏушыри бым щаубыты.
Баджэр ныбаджэ хъумэ, жьау лъэхъу.
Баджэр ушъэу ежьэмэ, мэшакӀо.
Бадзэм ыцапэ узылъ.
Баем ыгугъу ашӀызэ, тхьамыкӀэм ыостыгъэ мэсты.
Баим иатакъи мэкӀэцӀы.
Баим ихьэ уц ехъу.
Бгъаерэм бэрэ укӀэлъымыгъыжь.
Бгъэжъыр уипашэмэ къушъхьэм урешэ, къолэжъыр уипащэмэ Ӏаем уфешэ. / Бзаджэ уипащэмэ, бзаджэ ухещэ. / Дэир уипащэмэ, хьацуем ухещэ.
Бгъэплъыщэмэ, мыжъори зэгоуты.
Бгъэр бгъэкӀэ агъасэ, былымыр былымкӀэ къагъоты.
Бгъэр бэрэ омэ, итамэ мэкъутэ.
БжъэкъуитӀу тет пэтзэ, уц бэгъуагъэм хэкӀыжьыгъ.
Бжыхьэ бадзэр цэкъэрый.
Бжыхьэ машӀор ӀэшӀу.
Бжыхьэ чэщыр шъэрэ минрэ.
Бжыхьэпэ ошӀурэ пщы ӀупэшӀугъорэ.
Бжьэ зэмыцэкъагъэм шъоум ыуасэ ышӀэрэп.
Бжьэм шъоур зыдэщыӀэр ешӀэ. / Шъоу зыдэщыӀэр бжьэмэ къашӀэ.
Бжьэми бжьашӀохэр аукӀыжьых.
Бжьэмэтабэ зиӀэм ижантӀэ чӀегъэуцо.
Бжьэр къэгъагъэм тетӀысхьэ хабзэ.
Бзаджэ пшӀэныр лӀыгъэп, лӀыгъэр шӀу пшӀэныр ары.
Бзаджэм ибзэджагъэ ынахэ халъагъо.
Бзаджэм о шӀокӀи, Ӏушыр о къыпшӀокӀын.
Бзаджэм пкӀэ ыубытымэ, пыупкӀи чӀэдз.
Бзаджэм шӀу дэунэхъу.
Бзаджэм ышӀэрэр шӀум тырелъхьэ.
Бзаджэм ышхырэр шӀум феӀуатэ.
Бзаджэр джэнджэшыгъо умышӀы.
Бзаджэри дахэм егъэӀорышӀэ.
Бзаджэри унэхъугъэ, бзаджэм ӀукӀагъэри унэхъугъэ.
Бзылъфыгъэ зыдимыс хъулъфыгъэрэ янэ зимыгъусэ сабыйрэ зэфэдэ.
Бзылъфыгъэ щымыукӀытэрэм напэ иӀэп.
Бзылъфыгъэм ишъхьац кӀыхь ау иакъыл нахь кӀыхьэжь.
Бзылъфыгъэр акъыл чан.
Бзыум илыр илэпс. / Бзыум ыл фэдэр ылэпс.
Бзыуми набгъо ешӀы.
Бзыур зыӀэтырэр тамэ, цӀыфыр зыӀэтырэр акъыл.
Бзыури инабгъо щылӀыблан. / Бым исымэ, цыгъори лӀыхъужъ.
Бзыуцыфым машӀо хэбгъэбылъхьан плъэкӀыщтэп.
Бзэгум цӀыфхэр зэрегъэшхыжьы.
Бзэгур гум итэлмащ.
Бзэджэ гъусэм мысэ уешӀы.
Бзэр зэзым нахьи нахь дыдж, шъоум нахьи нахь ӀэшӀу, чатэм нахьи нахь чан.
Благъэри къурэ шъхьапэм къыпакӀыкӀырэи.
Бланэм илъэгъуи иубыти зы хъурэп.
Бланэр зыщалъфырэм екӀужьы/екӀолӀэжьы.
Блэгъэ чыжьэ нахьи гъунэгъушӀу. / Благъэ чыжьэм нахьи къош гъунэгъу.
Блэгъэжъыр пыижъ хъурэп, пыижъыр блэгъэжъ хъурэп.
Блэгъэжъырэ тыжьыныжъырэ.
Блэр «чъыӀэ лӀагъэ» пӀоу уигушӀуакӀэ дэмыгъэтӀысхь.
Блэр бэгымэ, игъу ифэжьырэп.
Блэр заорэр кӀапсэм щэщынэ.
Блэр зыгъэжъугъэм ецэкъэжьы.
Блэр зытыраукӀыхьэрэ ищэрэз.
Блэр уеофэ мэбэгы.
Блэрэ къэщи зэ пыупкӀ.
Былым къызфакӀорэ нахьи насып къызфакӀорэ.
Былым къыпкӀэнын нахьри бынышӀу къыпкӀэн.
Былым фаблэр былым фэщ.
Былымхэзэ зэфэтэджых. / Цурэ чэмрэ зэфэтэджы.
Былымым зыер иаджал.
Былымыми уедэхашӀэмэ, игуап.
Былымыр жъы зэрэхъурэр ышъу.
Былымыр осэпс, къакӀо, мэкӀожьы. / Мылъкур осэпс.
Былымыр осэпс, цӀыфыпсэр ӀэшӀу.
Бын зимыӀэ тырэ лы зыпымылъ къупшъхьэрэ.
Бын зимыӀэр зы нэшхъэигъу, быныбэ зиӀэр нэшхъэигъуишъ.
Бын зыкӀэмыхъорэр ышъхьэ кӀэтӀахъо.
Быныр насыпыгъэшху.
Быныр тыгъомэ, янэ мыгъо мэхъу.
Бысым гощакӀэм хьакӀэ икӀас.
Бысымыр хьакӀэм иӀофытабг.
Бэ зыӀорэм нахьи бэ зышӀ.
Бэ зыгъэшӀагъэ нахьи бэ зылъэгъугъ.
Бэ зэгъашӀэ, бэ умыӀо. (Eksik)
Бэ пӀоу ущымыщын, макӀэ пӀоу утемыгушхуахь.
БэлагъыкІэр зыӀыгъым хьэ къэрибгъу щэгугъы.
Бэлэрэгъ иӀахь хьэм шӀуешхы.
Бэлэрэгъым гъатхэр къыфэлъэш.
Бэлэрэгъыр гъэр мэхъу.
Бэр зэдеӀэмэ, чӀыр къагъэхъые.
Бэр зэкъотмэ текӀоныгъ.
Бэрэ даӀо, макӀэу Ӏуатэ.
ГощакӀор Ӏахьынчъ.
Гощэ къуим зефэпэфэ, джэгур зэбгырыкӀыжьыгъэ.
Гощэжъыри зэгорэм нысакӀэу щытыгъ.
Гу имылъ гущыӀэр щэ нэшъу.
Гуащэм ихабзэ нысэм ибзыпхъ.
Гуащэри дэнэ ӀэкӀапэ щэкӀэ.
Губгъом илъ гъажъор арэп, коным илъыр ары.
Губгъэ пкӀашъэрэ унэ пкӀашъэрэ зэтефэ.
Губгъэм ущымыкъэрабгъ, унэм ущымылӀыхъужъ.
Губгъэным шӀомыкӀырэр чылэмэ анахьыкӀ.
Губжьырылэр шӀэхэу жъы мэхъу.
Губзыгъэм игуӀэгъур делэм игушӀогъу.
Гугъу зымылъэгъугъэм тынчыгъо ышӀэрэп.
Гугъу ухэхьан хъумэ, хьагулъыжъоми цэр ӀуекӀыкӀы.
Гугъуехь зымыщэчыгъэм гъогууанэ фэщэчыщтэп.
Гугъуехь зымыщэчыгъэр лӀымэ ахалъытэрэп.
Гугъэ нэпцӀыр шъхьэгъэпцӀэжь.
Гужъ зиӀэр цокъэжъкӀэ мао.
Гузажъорэр мэгужъо.
Гузэжъуапхэр шӀэхэу жъы мэхъу.
Гукъао зиӀэр гущыӀал, бэгу зиӀэр тӀэхъуал.
Гукъао зимыӀэм пкӀыхьыпӀэшӀу елъэгъу.
Гум дэбгъашъорэр шъом къеӀуатэ.
Гум емыкӀурэр нэм екӀурэп.
Гум илъыр жэм къеӀо.
Гум/псэм шӀоӀэшӀур нэм шӀодах.
Гупщыси псалъэ, зыплъахьи тӀыс.
Гур жъы хъурэп.
Гур зыдакӀорэм кӀошъурэр лӀышӀу.
Гур зыдэщыӀэм нэр мэӀабэ.
Гур кӀодымэ, лъэр кӀэкӀырэп.
Гур кӀодымэ, шыр чъэжьрэп.
Гур мыгъымэ, нэр гъырэп.
Гур мышӀумэ, шъхьэр шӀои.
Гурмыкъым гурмыкъ икӀас.
Гурэ гурэ лъагъо зэфыряӀ.
Гухэхъуэ щӀэщ, гухэщӀ жьыщ.
ГушӀуагъори гуӀэгъури зэпышӀагъэ.
ГущыӀакӀэ зымышӀэрэр ӀэбжъымкӀэ мао.
ГущыӀэ бзаджэр губзэджашӀ, гурышхъо шӀыныр фэмыфыгъ.
ГущыӀэ дахэм блэр гъуанэм къырещы.
ГущыӀэ дахэм гугъур пщегъэгъупшэ.
ГущыӀэ дахэм гъучӀыр къегъэщы.
ГущыӀэ мыщыур шхын мыщыум фэд.
ГущыӀэ пытэ зимыӀэм шъыпкъагъэ иӀэп.
ГущыӀэ шъабэр гу гъэшъаб.
ГущыӀэм гущыӀэ ипэгъокӀ, утыным утын ипэгъокӀ.
ГущыӀэм ыпэ умышӀэмэ, ыкӀи пшӀэщтэп.
ГущыӀэр бгъэуцумэ цум фэд, бгъэтӀысымэ цӀыфым фэд.
ГущыӀэр бэрэ бгъэунэшкӀумэ, ӀэшӀужьэп.
ГущыӀэр бэрэ пӀомэ, мэ щэу.
ГущыӀэр птӀупщымэ, аркъэн кӀэлъымыдзыжь.
ГущыӀэрыем едэӀугъуай.
Гъаблэм благъэр пщегъэгъупшэ.
Гъаблэм блэр гъуанэм къырефы.
Гъатхэм чъыягъэр бжыхьэм мэгъыжьы.
ГъашӀэ зиӀэм лӀэныгъи иӀ.
ГъашӀэр Ӏахь мыгощ.
Гъогу нэпцэ сапэм мэкъу щеохэрэп, ер зэогъэ чъыгым пкӀашъэ къыпыкӀэрэп.
Гъогужъырэ блэгъэжъырэ хэмын.
Гъогужъырэ шъузыжъырэ умыбгынэ.
Гъогум икӀыхьагъэм фэдиз ишъомбгъуагъ.
Гъогум лъэой ебдзымэ, кӀэкӀы мэхъу.
Гъогууанэ тетым яти иныбджэгъу.
Гъомылапэм еӀаз, гъомылакӀэм езау.
Гъомылэр гъогум щыхьылъэп.
Гъуапчэ пстэури мышъэп, лыд пстэури дышъэп.
Гъунэгъу шъхьэщытхъужьыр шъхьэгъэуз.
Гъунэгъур зыгъэпыутырэм пыутыгъэр къылъэӀэсы.
Гъунэгъур пыи ашӀырэп.
Гъунэгъур унэгъу, ащ игъунэгъур гъунэгъу.
Гъунэгъурэ гъончэджрэ.
ГъунэгъушӀур къошым фэд.
Гъусэ дэй нахьи Ӏэшэ дэгъу.
Гъусэ мыхъомышӀэ нахьи гъучӀы.
Гъусэ мыхъурэ Ӏэшэ мыхъурэ.
Гъусэ паплъэрэ пӀэлъэтесырэ щэчыгъуай.
ГъучӀ къалэ зиӀэри гъучӀ мастэ щэкӀэ.
Гъыным гъын къещэ, нэпсым нэпс къелъфы.
ГъэжъуакӀэ къыпӀэкӀэмыхьэу гъэжъожъым укӀырымыу.
Гъэмафэм изымафэ кӀымафэм итхьэмафэ ыуас.
Гъэмафэм умыгъэтӀылъырэр, кӀымафэм къэпштэжьырэп. / Гъатхэм хэмылъхьагъэр бжыхьэм бгъотыжьыщтэп. / Гъэм умылэжьрэр кӀым бгъотыщтэп. / МэфэшӀум умышӀэрэр мэфаем бгъотыжьыщтэп.
Гъэрыр зэрыхьэрэр иун. (Eksik)
ГъэшӀум умыгъотырэр гъаем бгъотыжьырэп.
Гъэщыр зыщыбэм цӀыфыр щыбай.
Даом ыкӀэр зао хъумэ, зимыӀофыбэ хэкӀуадэ.
Дахэ зыӀорэ нахьи дахэ зышӀэрэ.
Дахэм къымыхь Ӏаем къыхьырэп.
Дахэм ычӀэгъ шъоу чӀэлъ. / Дахэм ычӀэгъы дышъэ пкӀашъэ чӀэлъ.
Дахэм/дэхагъэм, гыешъэ/дэгъуишъ еушъэфы/егъэбылъы.
Дахэр зыгъэдахэрэр ишэн.
Дахэр пагэмэ, пыут мэхъу.
Дахэу абзырэр дахэу адыжьырэп.
ДелитӀур зэзаомэ, ящэнэрэр яплъы.
Делэ бзаджэ нахьи делэ дэд.
Делэ благъэ нахьрэ гу6зыгъэ пый.
Делэ гощэгъу нахьи губзыгъэ дэогъу.
Делэ лӀыкӀо умышӀы.
Делэ пыщэгъу умышӀы.
Делэм бэдэдэ ешӀэу къыщэхъу.
Делэм зэхибзэн, губзыгъэм зэхихын.
Делэм игъомылэ пэшхы.
Делэм къолэн икӀас.
Делэм мафэ къэс инысэщэ джэгу.
Делэм уемыупчӀэу икъэбар къыуеӀо.
Делэм ущытхъумэ, пагэ мэхъу.
Делэм шӀокӀ, Ӏушыр ежь къыпшӀокӀы.
Делэм шъхьащытхъужь икӀас.
Делэм/акъылынчъэм уипаӀо ети блэкӀ.
Делэр баймэ ягощэгъу.
Делэр блэгъэ гъэкӀод.
Делэр гугъэзэ жъы мэхъу.
Делэр дэхьащхырыл.
Делэр игущыӀакӀэкӀэ къэошӀэ.
Делэр хьалыжъом кӀэнэцӀызэ, хьаитхъупсым хэныгъ.
Делэри къэмыгущыӀэфэ Ӏуш.
Джанэм нахьи гъончъэнджыр нахь благъ.
Джэгугъом лӀыхъужъ, зэогъум жъынтыу.
Джэгур уджыкӀэ аублэ, уджыкӀэ аухы.
Джэгъогъу миным къыуашӀэрэм нахьи зы ныбджэгъум къыуишӀэрэр нахь гуау.
Джэгъогъунчъэ узымыхъукӀэ джэгъогъумэ зэраӀоуи орэмыхъу.
Джэгъогъурэ кӀэсэгъурэ зимыӀэ щыӀэп.
ДжэгъолӀыр лӀэныгъэм фэдэу дыджы.
Джэмышх нэкӀ жэм фахьырэп.
Джэнэ мылажьэрэ, лэжьэ мыӀотэжьырэ щыӀэп.
Дзэ зыгъащтэрэр дзэ псау ыуас.
Дзэ зэрыкӀогъэ чӀыпӀэрэ мацӀэ зыхэкӀыгъэ хатэрэ.
Дзэм хымэ иӀэщтэп.
Дунаем ишӀуагъэр псауныгъ, дунаем итхъагъор шӀулъэгъуныгъ.
Дунаер зыгъэнэфырэр зы тыгъ.
Дунаер къэкӀухьи уиунэ ихьажь.
Дунаим тетымэ гур анахь чъэр.
Дунаир зыгъэнэфырэр тыгъэ, зэзыгъэзафэрэр шӀэныгъ.
Дунаир зыми зыдихьыгъэп.
Дунаир къошыныжъ хъугъэп.
Дунаир техьэ-текӀ, куцэр теуцогъу-теуцогъу.
Дунаир чэзыу-чэзыу.
Дунаир щэрэхъышъ мэкӀэрахъо.
Дыджыр зымышӀэрэм, ӀэшӀур ышӀэрэп.
Дышъэм хэс нахьи, лӀыжъ зыбгъодэс.
Дышъэр ебз чӀэгъ ошӀыкӀэ улъыирэп.
Дышъэр зэрагъэунэфырэр чэзэп, цӀыфыр зэрагъэунэфырэр иӀофшӀагъ.
Дышъэр къызщычӀахырэми щылъапӀ.
ДэӀокӀаем дэгу уешӀы, плъэкӀаем нэшъу уешӀы.
Дэгум ыӀон егъоты, нэшъум ыгъотырэр екъузы.
Дэжьышъурэ пцӀанэ щыӀэп.
Дэхагъэм гур егъэгушхо.
Е зыхэлъыр хьэгъолъыгъом мэятэ.
Е лӀын, е лӀэн. / Е улӀын, е улӀэн.
Е мыхъурэр шӀу хъужьырэп.
Е пшӀэу шӀу ущымыгугъ, шӀу пшӀагъэми укӀэмышъугъужь.
Ебгъэжьэжьын нахьи ебгъэблэгъэныр нахь рэхьат.
Еблагъэр зибэм ибын мэлакӀэрэп.
Егъэлые делагъ.
ЕкӀурэр хабзэ.
Ем «сыкъакӀо» ыӀорэп. / Щэм «сыкъакӀо» ыӀорэп.
Ем е пыщылъ, шӀум шӀу пыщылъ.
Ем лъыхъурэр ем ехьыжьы.
Ем улъыхъоу зыпымыщ, зыкъыппищэмэ умыщын.
Емыджагъэр егъэджакӀо хъурэп.
Емызэщ иуанэ къехьыжьы.
Емызэщырэм мэщыбэ ешӀэ.
ЕмыкӀур зышӀэрэмкӀэ емыкӀу, еплъырэмкӀи укӀытагъо.
Емынэм къелыгъэр ныбэузым/тэлаум ехьы.
Ер зымышӀэрэм шӀур ышӀэрэп. / Ӏае зымышӀэрэм шӀу ышӀэрэп. / Ем ӀумыкӀагъэм шӀур ышӀэрэп.
Ер цу бжъакъом къекӀы.
Ерышэр щытэу малӀэ.
ЕсыкӀэ умышӀэмэ, псым ухэмыхь.
Еушъый зы мафэ, хэбзэ хьафыр мэфищ.
Ешхэ-ешъо нахьи шыу джэгу.
ЖакӀэр фыжьы хъумэ шӀуцӀэ хъужьырэп.
ЖантӀэм укӀэмыбзи, къыптефэмэ къыбнэсын.
Жъы дэгъу зыдэщымыӀэм кӀэ/ныбжьыкӀэ дэгъу щыӀэп.
Жъы зимыӀэм кӀэ иӀэп.
Жъы хъурэр гумахэ.
Жъы хъурэр тхыдэбаӀо, емыдэӀухэмэ зегъэгусэ.
Жъы хъурэр хьэ хыныгъоми чъыӀэ малӀэ.
Жъым еубз, кӀэр гъэгушхо.
Жъым щытхъуи, кӀэр къащтэ.
Жъым ыгъашӀэрэр шӀомакӀ, кӀалэм ышӀэрэр шӀуаб.
Жъымрэ сабимрэ зэфэд.
Жъымэ шъхьэ адэшх, кӀэмэ лъакъо адэшх.
Жъынтыури мэгугъэ тхьаркъо къырищынэу.
Жъыр шъхьаукъэрый, кӀалэр джэгурый.
Жъырэ сабыйрэ зэрымыс унагъом насып илъэп.
Жьыбгъэ зыхэмыт чъыӀэр чъыӀэп, пчэ зыхэмыт узыр узэп.
Жьыбгъэ къемыпщэу къурэ сысырэп.
Жьыбгъэ ужьыр борэн, зао ужьыр хьэдагъэ.
Жьым къыхьырэр псым ехьыжьы.
Жьыр къыздепщэрэмкӀэ зегъазэ. / Жьыр къыздикӀырэм ощхри къекӀы.
Жьыртэджым ишӀушӀэ къагъанэу шъхьахынэм ищытхъу аӀонэп.
Жьыртэджыр щэтэшх.
Жьэу къэтэджыгъэмрэ кӀалэу къэзыщагъэмрэ кӀэгъожьыгъэп.
Жьэу тэджырэм шыкӀэхъу фалъфы.
ЖэлӀыкӀо нахьи шъхьэлӀыкӀу.
Жэм къыдэкӀыгъэ псалъэри шхончым къикӀыгъэ щэрэ зэфэдэ.
Жэм пиупкӀырэр кӀыжьырэп, чатэм пиупкӀырэр мэкӀыжьы.
Жэмыгъэпсэф псэмыгъэрэхьат.
Жэр зэкӀэкӀымэ, ныбэр мэкӀыи.
Жэр шъхьэм илӀыкӀу. / Шъхьэм жэр илӀыкӀу.
Заом уӀухьэмэ, уиӀахь хэшӀыхь.
Заом хэтхэу чэтэ хьаф атырэп.
Заор езыгъажьэрэм ышъхьэ лажьэ фехьыжьы.
Зафэм хабзэр ителъхь.
ЗекӀо ицуакъэ лажьэрэп.
ЗекӀокӀаем лъащэ уешӀы, дэхьащхыкӀаем Ӏущэ уешӀы.
Зи умышӀэхэн нахьи Ӏоф цӀыкӀу.
ЗиӀахь зышӀомакӀэм хьэм шӀуешхыжьы.
ЗиӀоф егугъурэр тыгъэм ыпэ къэтэджы.
ЗиӀоф зышӀомыбэрэ зибын зышӀомыдахэрэ щыӀэп.
ЗиӀоф нафэм ынэгу хые.
Зибзэ умышӀэрэм, уихабзэкӀэ ущымыгугъу.
Зибзэгу иягъэ зэкӀыжьыгъэ Ӏаджи кӀэлъ къэм.
Зибын тэрэзэу зымыгъасэрэм нэпсыкӀэ епщыныжьы.
Зибэ пшӀырэм урыӀаз.
ЗигущыӀэ кӀэкӀым ыбзэ ӀэшӀу.
ЗигущыӀэ нафэм ынапэ фыжьы.
Зигъор дахэ.
Зигъунэгъу зиӀэпыӀэгъум инасып.
Зику исым иорэд къырагъаӀо.
Зикъэлапчъэ укъыблэзымыщыжьырэм иунэ умыкӀу.
ЗилӀ Ӏэджэ-быджэм ишъузи ащ фэд.
ЗилӀэгъу къэсырэм имышэн къештэ.
ЗимыӀоф зезыфэрэм ышъхьэ бэщ тефэ.
ЗимыӀэм къыратырэр иӀахь.
Зимыгъо хьакӀэр гуих.
Зимылъку зышӀокӀодыгъэм фэгуӀи, зиакъыл зышӀокӀодыгъэр гъэежь.
Зимэкъу Ӏужъурэ зимэщ бэгъуагъэрэ гузажъорэп.
Зинахьыжъ едэӀурэм иӀоф мэкӀуатэ.
Зинысэгъу зыубырэ зибын щытхъурэ шӀоп.
Зитехъон макӀэм ичъыи макӀэ.
Зитхыдэ зымышӀэжьрэр лъэпкъ хъурэп.
Зиунашъо зымышӀэжьышъурэр унэшъошӀы макӀо.
Зицуакъэ зэжъум идунаи зэжъу.
Зицуакъэ зэжъурэ зи гъажъо макӀэрэ къэбаркӀэ уямыупчӀ.
ЗичӀ пщэрым илэжьыгъи пщэр.
ЗичӀыфэ птелъым уриӀофтабг.
Зишэн умышӀэрэ шымкӀэ пчэгум уимыхь.
Зищэ-гын еблэрэм бланэр шӀокӀожьы.
Зы акъыл нахьи акъылитӀу.
Зы бын зиӀэми бынишъэ зиӀэми зэфэдэу алъэгъу.
Зы гущыӀэм зы гущыӀэ къелъфы.
Зы гъэр тӀо къакӀорэп.
Зы жьэм къыдэкӀырэр, жьишъэм дэхьэ.
Зы лӀыр джэдыгуибгъу, лӀибгъур зы джэдыгу.
Зы мафэ шэхъу уемыжьагъэми мэфибгъу гъомылэ зыдащтэ.
Зы мэл бгым зепкӀэхыкӀэ пстэури епкӀэхы.
Зы мэшӀуачэм чылэ псаур тырестыкӀы.
Зы нэм ымылъэгъурэр зы нэм елъэгъу. / Зы нэм нахьи зы нэр нахь Ӏаз.
Зы пцӀым шъыпкъишъэ егъэулъыи.
Зы сабый нахьи шыу куп нахь хьэкӀэгъошӀу.
Зы хьакӀэр зы хьакӀэм иджагъу, хьакӀитӀур бысымым иджагъу.
Зы цӀыфым зы цӀыфыр ищхэпс.
Зы цӀыфым чылэм шъо тырегъэушъу.
Зы шы пае шишъэ псы ешъо.
ЗыӀу ит нахьи зышъхьэ ит.
Зыбзэ ӀэшӀу шъынэр мэлищ акӀэшъу.
Зыбзэ ныкъом гуныкъуагъэ ущигъакӀэрэп.
Зыбзэ пытэм насып иӀ.
Зыгу шӀу имылъым ышъхьэ шӀу къехъулӀэрэп. / ШӀу угу имылъэу шӀу къыбдэхъущтэп.
Зыгу шӀум ынэгуи шӀу.
Зыгугъу ашӀрэр пчэшъхьэӀум тет.
Зыем ихьатыркӀэ, хьэм намыс фашӀы.
Зыжэ бэ къыдэкӀырэм ыӀэмэ бэ ашӀэрэп.
Зыжэ псынкӀэм пэкӀэныкъо къыхьыжьырэп.
Зызгъэгусэрэм иӀахь ныбэузкӀэ Ӏэзэгъу.
Зызгъэгусэрэр Ӏахьынчъ.
ЗызгъэкӀэлэрэ лӀыжъыр кӀэнэкӀалъ.
ЗызышэӀэшъурэм цукукӀэ тхьакӀумкӀыхь къеубытышъу.
Зыл къыпфэмыузырэм уи уз емыӀуат.
Зыл мыузырэм ыгу узырэп.
Зылъэгъурэ щыӀэмэ, зэхэзыхырэ улъымыхъу.
ЗылъэкӀ ичатэ кӀыхьэ.
Зым изэрар миным екӀы.
ЗымышӀэрэм шӀакӀэр иӀус.
ЗымышӀэшъурэр унашъо шӀынкӀэ ерыш.
Зымышхыжьыщтым имэщ шӀакӀ.
Зыныбэ изым гуныкъуагъэ ышӀэрэп.
Зыным къылъфырэ пстэури зэфэдэп.
Зынэгу къабзэм ыгуи къабзэ. / Зынэгу мышӀум ыгуи шӀоп.
Зыр лӀэмэ, адырэм зилӀэжьырэп.
Зыфимыкъурэм лэпсыри зыфрегъэкъу.
Зыфэхъурэр мэталъэ, зымылъэкӀырэр мэлъаӀо.
Зыхьыри мэгугъэ, ахьыри мэгугъэ.
Зыцэлышъо къыпфыӀузгъэщырэ пстэуми шӀу уалъэгъурэп.
ЗышӀопхьырэм пшӀуехьыжьы.
ЗышӀэн зымышӀэрэм иунэ речышъ чӀесэжьы.
ЗышӀэрэм нахьи еплъырэр нахь Ӏаз.
Зышъхьэ иӀоф зыфэмышӀэжьырэр хымэ ӀофыкӀэ бзаджэ.
Зышъхьэ мыузыгъэм уишъхьэуз фэмыӀуат.
Зышъхьэ уасэ фэзымышӀыжьырэм уасэ иӀэп.
Зышъхьэ уиунэ исым ыпси уиунэ илъ.
Зыщагъэуцурэм щамыгъотыжьырэмрэ ыӀуагъэм тырамыгъотэжьырэмрэ лӀыкӀэ алъытэрэп.
Зыщымахэм щызэпычъыщт.
Зыщытхъухэрэр къэгъани аубырэр къаштэ.
Зыщэрэм ынапэр къэзыщэфырэм ыуас.
Зыщэчырэм тыралъхьэ, зыхьырэм тырако.
Зэ пӀощтым тӀо егупшыс.
ЗэбгъашӀэрэр ӀэшӀагъ, умышӀэрэр ӀэкӀыб.
ЗэгурыӀо яӀоф псынкӀэ.
ЗэгурымыӀо гуӀэгъу къещэ.
ЗэгъунэгъуитӀу ячэмщыкӀэ зэп.
ЗэдапшӀэрэр шӀэхы, зэдэпшхырэр ӀэшӀу.
Зэдашхэ Ӏэшу, зэдэлажьэ тхъагъо.
ЗэдеӀэрэмэ бгыри агъэкощы.
Зэз зыбзэгу телъым ӀэшӀу щымыӀэжьэу къыщэхъу.
Зэкъоныр мыгъуагъэ.
Зэкъош пстэури зы ны къылъфырэп.
ЗэкъошитӀу язекӀуакӀэ зэфэдэ.
Зэмыпэсырэм кӀэс къехьы къыдэхьажьы. / Зэмыпэсырэм кӀэсэу уехьы. / Зэмыпэсырэм урегъэпсыхы.
Зэмыхьэрэмрэ, уимыӀахэмрэ зэфэдэх.
Зэо джэгурэ дэо джэгурэ щыӀэп.
ЗэрэгъучӀызэ мачэ.
Зэрэмылъэгъумэ зэфалӀэх, зэрэлъэгъумэ зэрэгъалӀэх.
ЗэфэгъашӀом зэшӀокӀод къыхэкӀы.
ЗэфэдитӀур зэуцогъу.
Зэфэдэхэр зэдашъо, зэшъогъухэр зэдэуджы. / Зэфэмыдэ зэдашъорэп, зэмышъогъу зэдэуджырэп.
Зэхьэ-зафэ мэунэ, хьагъу-шъугъу мэунэхъу.
Зятэ лӀагъэр ибэ ныкъу, зянэ лӀагъэр ибэ хъурай.
Изрэ ныкъорэ зэрэшӀэрэп.
Илъэс Ӏоф шӀэжьыгъуае.
Инэу Ӏо, цӀыкӀоу Ӏотэжь.
ИпагъэкӀэ шъуфаемэ махъушэм шъуеупчӀ, жакӀэкӀэ шъуфаемэ ачъэм шъуеупчӀ.
ИпкӀутырэр изы хъужьырэп.
КӀакӀор лӀым иун.
КӀалэзэ шъуз къягъащ, пасэу чэтжъые къырягъэщ.
КӀалэм ебгъэлъэгъурэр игъогу.
КӀалэр Ӏофыти кӀэлъыкӀожь.
КӀалэр гъызэ лӀы мэхъу, лӀыжъыр щэӀузэ малӀэ.
КӀалэр мыгъэу, быдз Ӏуалъхьэрэп.
КӀалэр чъэмэ, лӀыжъым ылъэтх мэузы.
КӀапсэр кӀыхьэмэ дэгъу, гущыӀэр кӀэкӀымэ нахьышӀу.
КӀыбырыхьэ/кӀочӀэрыхь нахьи ныбэ хьылъ.
КӀымафэм умышӀмэ гъэмафэм бгъотынэп, гъэмафэм умылэжьрэр кӀымафэм уиӀэнэп.
КӀыщ ощынчъэ.
КӀэкӀо ныкъошӀыр щыгъынэп.
КӀэкӀо чӀэгъым лӀы къычӀэкӀы. / Пэцэжъым ычӀэгъ лӀыхъужъ къычӀэкӀы.
КӀэлэ гумэкӀылэ нахьи лӀыжъ гупсэфышӀу.
КӀэпсэшхом ыхьырэр кӀэпсэжъыем/лыкъум къехьыжьы.
КӀэпсэшхор къыозымытыщтым «хьаджыгъэ илъ» еӀо.
КӀэпщыкӀэми жьыбгъэр еубыты.
КӀэр жъы мэхъу, жъыр кӀэ хъужьырэп.
КӀэр къэкӀо, жъыр мэкӀожьы.
КӀэр къэхъущтым кӀэнэцӀызэ жъы мэхъу, жъыр блэкӀыгъэм кӀэнэцӀызэ мэлӀэжьы.
КӀэщыгъор икӀи зэрэукӀыр къихьагъ.
Кон нэкӀ нахьи хэтэ нэкӀ.
Кон нэкӀ щыӀ, ау хэтэ нэкӀ щыӀэп.
Коным имылъымэ, Ӏанэм телъэп.
Корэшъур гухэлъэшъу, шъорэкӀыр гу имыкӀыжь. / Шъогъазэр шъо зэгъэзэкӀ, шъорэкӀыр гу имыкӀыжь.
Корэшъур узыгъуибл пэуцу.
Кукуум ыцӀэ зэреӀожьы.
Купыр зыукъорэр къом фэд.
Кур зыщыкъутэрэм щашӀыжьы.
Кушъэ зыфашӀыгъэу бэн зыфамытӀыжьын щыӀэп.
Къалъфырэр арегъащэ, къащэрэр егъэнысэ.
Къамзэгум икӀодыжьыгъом тамэ къыгуакӀэ/къытекӀэ.
Къамылъфырэ лӀэжьырэп.
Къарыушхо нахьи акъылышху.
Къебыбажьэ нахьи къежьэ ощх.
КъежьэкӀаер кӀодыжьыкӀай.
Къо бзаджэм ятэ хъон къыфехьы. (Eksik)
Къо зиӀэм пшъашъэ пстэури иныс, пхъу зиӀэм КӀалэ пстэури ималъхъо.
Къо зимыӀэ тыр нысэ лъыхъо ежьэрэп.
Къо пцӀыусым янэ гушӀо щигъакӀэрэп.
Къо уиӀэмэ, нысэ уиӀ.
Къолэжъ пэтзэ, ищырмэ «фыжь цӀыкӀукӀэ» яджэ.
Къолэжъым нэ фашӀыгъэти, «напцэ» фэягъ.
Къом ынэ нэшъуми, янэ псаоу елъэгъу.
Къор напӀэ, пхъур напцэ.
Къор унэм ипкъэу, пхъур унэм икӀэракӀ.
Къор уташъомэ Ӏуашъхьэм дэкӀуае.
Къош дэй нахьи ныбджэгъушӀу.
Къош зимыӀэм бэщым ӀаплӀ рещэкӀы.
КъошӀу янэ гушӀо щыкӀэрэп.
Къошмэ анахь джагъомрэ шъэогъумэ анахь кӀасэмрэ зэфэдэ.
Къошынчъэ кӀэупчӀэжьынчъ.
Къошыр зыщыбэм бэныр щыбыхъу.
Къуащэу ущысыми, зафэу гущыӀэ.
Къуим ипаӀо шӀоӀоф.
Къуим ипаӀо шъхьащыпхымэ укӀытэжьырэп.
Къуй зыдэщытым мажьэр къыщымышт.
Къумбылыми кӀыхьэшхоу зырешы.
Къупшъхьэр зыгъэдахэрэр лы, лыр зыгъэдахэрэр щыгъын.
КъутэгъошӀу шъхьакӀэ шӀыжьыгъошӀоп.
Къыдахьэрэри дэмыфыжь, дэкӀыжьырэри умыубыты.
Къыоузырэм удэгырзымэ, узыр нахь мэятэ.
КъыпкӀэлъымыкӀорэм узкӀэлъигъакӀорэп.
КъыптекӀорэр лъэш.
Къыуаджэрэм дэжь уиукӀыщтыми кӀо.
Къыуаджэрэр нахьыжъ.
Къыуаджэрэр нахьыкӀэми, къэгъаз.
Къыуаорэм уемыожьымэ, Ӏэ ппыт ыӀоу ышӀэрэп.
Къыуатэрэм етэжь, къыуаорэм еожь.
Къэбар дэири къэбар, къэбарышӀури къэбар.
Къэбар кӀэупчӀэрэм къэбар ешӀэ.
КъэзыкӀухьэрэр Ӏахьынчъ.
КъэзыщэгъакӀэрэ зыпакӀэ къэкӀыгъакӀэрэ апэ зыкъимыгъаф.
КъэкӀогъошӀу кӀожьыгъошӀу.
КъэкӀоныр хьакӀэм иӀофми, кӀожьыныр бысымым иӀоф.
Къэм ахьыгъэр къахьыжьрэп.
Къэмыхъугъэ шыкӀэм уанэ темылхь.
Къэрабгъэр къошкӀэ лӀыхъужъ.
Къэрабгъэр къурэу сысырэм щэщынэ.
Къэт кӀыхьэ, къэхь макӀ.
Къэунэр мэкӀодыжьы ау орэдыр кӀодыжьрэп. / Мыжъо сыныр мэкӀодыжьы, мыкӀодыжьырэр орэд.
ЛӀагъэм гукъанэ фашӀыжьырэп.
ЛӀы гурмыкъыр шъуз гъэгъ, лӀы гъырынэр гуемыӀу.
ЛӀы зэрымыс унэр сэпашъу.
ЛӀы имафэрэ шы имафэрэ зэфэдэп.
ЛӀы къэрабгъэ хьэ бзаджэкӀэ ерыщ.
ЛӀы пхыгъэм лӀы еожьырэп.
ЛӀы фэдэр бэ дэд, лӀы дэдэр зырыз.
ЛӀы чъыяпхэр шъуз гъэгъу.
ЛӀыгъэ зыхэлъым Ӏашэр щэщтэ.
ЛӀыгъэ зыхэлъыр мэзахэми мэгушхо, лӀыгъэ зимыӀэр мэзагъоми мэщынэ.
ЛӀыгъэм Ӏашэр фэӀорышӀэ.
ЛӀыгъэм тегъэр ышӀэрэп.
ЛӀыгъэм ыпэр акъыл.
ЛӀыгъэр Ӏахь мыгощ.
ЛӀыгъэр аджалым щыщтэрэп.
ЛӀыгъэшӀапӀэ лӀы икӀуадэрэп.
ЛӀым Ӏашэ зыфиӀыгъыр зы такъикъ.
ЛӀым зигъэгусэрэп.
ЛӀым илӀыгъэ лэгъунэм щиӀуатэрэп.
ЛӀым иузынчъагъэ шъузым ишӀушӀагъ.
ЛӀым шъо теорэп пӀоу емыку.
ЛӀым ышӀэрэр ыӀотэжьырэп.
ЛӀымрэ шъузымрэ зэфагъэуцурэ яхабз.
ЛӀымэ анахь мыгъом Ӏофыгъуибгъу зэпечы.
ЛӀыр Ӏэшэнчъэм еорэп.
ЛӀыр зыдашэрэм кӀэупчӀэрэп.
ЛӀыр зыфэдэр къэпшӀэнкӀэ, ипый зыфэдэм еплъ.
ЛӀыр игущыӀэ епцӀыжьырэп.
ЛӀыр лӀызэ мэлӀэжьы.
ЛӀыхъужъым ичатэ уцэкурэп.
ЛӀыхъужъыр зэ малӀэ, къэрабгъэр минрэ малӀэ. / ЛӀыхъужъыр малӀэ, къэрабгъэр мэлӀэжьы.
ЛӀышӀу къошӀу фэхъурэп. / ЛӀы цӀэрыӀом, къоцӀэрыӀо фэхъурэп.
ЛӀышӀу шышӀу фэщ.
ЛӀэныгъэм нахьи емыкӀум нахь шӀолӀыкӀ.
ЛӀэныгъэр Ӏахь мыгощ.
ЛӀэныгъэр жъыгъэ-кӀагъэп.
ЛӀэным лӀыгъэ хэлъ.
ЛӀэрэм зыгъэлӀэн ешхы.
ЛӀэрэр псаум пашӀырэп.
ЛӀэужыр бжиблэу мао.
Лажьэр жъы хъурэп.
Лажьэрэм жэ егъоты.
Лъагъо щымыӀагъэмэ гъогуи щыӀэщтыгъэп.
Лъы гъэчъэным насып къыфэзыхьыгъэ щыӀэп.
Лъы уасэрэ пхъу уасэрэ мылъку хъурэп.
ЛъыкӀэ зэш нахьи гукӀэ зэш.
Лъыхъурэм къегъот.
Лъэпкъынчъэр насыпынчъ/унэгъончъэ.
Лы зышхырэр лэпс ешъожьы.
Лыгъэ зыдзырэр хэстыхьажьы.
Лырыгъур зыузыкӀэ, кӀадзыжьыгъэ цуакъэр агу къэкӀыжьы.
ЛэжьакӀэ зымышӀэрэм иӀоф хэкӀырэп.
Лэжьыгъэу щыӀэр зы къапщыкъ ифэрэп, шӀэныгъэу щыӀэр зы нэбгырэ ышӀэрэп.
ЛэжьэкӀошӀу ишӀушӀэ чӀыми жьыми аӀуатэ.
ЛэжьэкӀошӀу ищэмэдж уцэкурэп. / ЛэжьэкӀошӀу ишӀуанэ къутэрэп.
Лэжьэным уегъэлъапӀэ, шъхьахынагъэм уегъэпыуты.
Лэжьэным хэзагъэрэр шӀэныгъэми хэгъуазэ.
Майтэм зиӀэты къэс чыгым зегъэпсэфы. / Ощым зеӀэтыфэ, пхъэм зегъэпсэфы.
МакӀэр шӀукӀэ зымыштэрэм, бэри ыштэрэп.
МакӀэу Ӏо, бэу шӀэ.
Мафэ къэси шыблэр орэп.
Мафэм мафэ къелъфы, насыпым насып къелъфы.
Мафэр кӀыхьэмэ, Ӏахьыр макӀэ.
Махъулъэ пӀоу унэгъу умышӀ, кӀалэ пӀоу къебгъэщэн къэмыгъан.
МашӀо зыщамышӀырэм пщэрыхьакӀом щишӀэн щыӀэп.
МашӀо щымыӀэу Ӏугъо щыӀэщтэп.
МашӀом игъунэгъулыр мажъэ.
МашӀом псыр къегъажъо, псыжъом машӀор егъэушӀункӀы.
МашӀом упэӀабэмэ, укъесты. / МашӀом упаӀэмэ, пӀэ къесты.
МашӀор «благъэ» пӀоу уемыжь, хьэ хьакъу макъэр «чыжьэ» пӀоу укӀон къэмыгъан.
МашӀор агъэкӀосэным пае псыкъабзэ лъыхъухэрэп.
МашӀор зэрэзэкӀагъанэрэр машӀо.
МашӀорэ гушӀогъурэ.
МашӀорэ псымрэ ӀэубытыпӀэнчъ. / Псыри, жьыри, машӀори ӀэубытыпӀэнчъ.
Машэр зытӀырэр, машэм ефэжьы. / Зикъош ешэрэр машэм ефэ.
МыӀэрысэ къыпыкӀыгъэр къызпыкӀыгъэ чыгым ехьщыр.
МыдаӀорэр хьэрылъфы.
Мыдэшъурэм иӀуданэ кӀыхьэ.
Мыжъо дзыкӀэ зымышӀэрэм ышъхьэ тырегъэфэжьы.
Мыжъо закъокӀэ къалэ хъурэп.
Мыжъо къушъхьэм мэщ тырашӀыхьэрэп.
Мыжъо хъураер уапэкӀэ бгъачъэмэ, уӀукӀэжьын.
МыкӀалэрэ мыделэрэ щыӀэп.
МылӀэрэр лӀы мэхъу.
Мылэжьэшъурэм икохъуакӀэ пырац.
Мысэр малъэ, хыем ылъэ кӀеуты.
Мыублэ нахь, мыух щыӀэп.
Мыхьаджэшъурэм ишъхьалкӀыпкъ къепкӀы.
Мышъашъо Ӏэрымылъхьэм гуащэр щымыгъэгугъу.
Мышъашъхьэ плъэгъоу, мышъэ лъэуж улъымыхъу.
Мышъхьахырэр дэхэшӀы.
Мышъэ чыягъэр къэмыгъэущ, лӀы мыщынэ умыгъэгубж.
Мышъэм лыкӀэ зигъэшхэкӀымэ къашъо.
Мышъэм лыр ымыгъэшъоу ышхырэи.
Мышъэм пкӀашъэр зытефэм гъумыгъугъэ, етӀэгъоир зытефэм ыӀон ышӀэжьыгъэп
Мышъэм тыгъужъыр шӀопырац.
Мышъэм ыгу къызщыкӀырэм щэтӀысы.
Мышъэм ышхырэр тыгъужъым тырелъхьэ.
Мышъэр шхэмэ, дэкупкӀ къелы.
Мэзрэ шӀункӀырэ уишъэф ащымыӀуат.
Мэзчэтыур ыпакӀэкӀэ къашӀэжьы.
Мэзым хэс къори мэпсэу.
Мэзыр чыг зырызэу зэхэт.
Мэкъу макӀи къэмыхь, мэкъу бахьи умыхъу.
Мэкъу хьандзом мастэ хэкӀуадэ.
Мэкъуогъу ужым гум жьы дахьэ.
Мэкъур макӀэмэ, шкӀэр щхэрые мэхъу.
Мэл Ӏэхъогъум икӀодыжьыгъом пчэн къуир пащэ фэхъу.
Мэлахъом хъуныр ипкӀыхь.
Мэлахъом ыгужъуакӀэ шэ дэлъ.
Мэлахъохэр бэ зыхъукӀэ, мэлыхэр псэхалӀэ мэхъух.
Мэлишъэм зы мэл щыкӀэмэ, мэл шъэныкъу .
Мэлым ыкӀапэ шӀохьылъэп.
Мэлым ыкӀэ зыдедзыем пчэныр дэхьащхыгъ.
МэлэкӀалӀэм гъомлапхъэр паубытырэп.
МэлэкӀалӀэм кӀалэри егъэжъы.
МэлэкӀалӀэм къэрабгъэри лӀыхъужъы ешӀы.
Мэфаем бгъотыжьырэр ныбджэгъу, адрэхэр ӀэпыӀэгъу. / Мэфаем бгъотырэр ныбджэгъу, хьэмэ тетыгъом бгъотырэр уишхэгъу.
МэшӀостырэ псыдзэрэ уадэмыджэгу.
Нал къутагъэм пай, шыум игъогу зэпыурэп.
Намыс зыдэщымыӀэм насып щыӀэп.
Намыс пшӀымэ, пшъхьэ фэошӀыжьы.
Намысым насып къыдэкӀо.
Намысынчъэр насыпынчъ.
Намысыр лъэӀукӀэ къахьырэп.
Напцэ ешӀы шӀошӀызэ, нэр рикӀыгъ.
Напэ зимыӀэм укӀыти иӀэп.
Нарт ыӀуагъэм епцӀыжьрэп.
Насып зиӀэм щаӀэ иӀ.
Насып зимыӀэм махъушэм тесэу хьар ецакъэ. / Насыпынчъэм махъушэм тесми хьар ецакъэ.
Насыпынчъэ щыӀэми гугъэнчъэ щыӀэп.
Насыпыр Ӏахь мыгощ.
Насыпыр загощырэр пчэдыжьыр ары.
Насыпыр занкӀэу къакӀорэп.
Насыпыр къэкӀон хъумэ, цыӀуданэми къещэ, кӀожьын хъумэ, гъучӀ пшъэхъум къыфэубытырэп.
Насыпыр хьэкӀэ гъогурыкӀу.
Насыпыр шъузым къыдакӀо.
НасыпышӀор хэт? ШэӀагъэ зыхэлъыр ары.
Нахьыбэмэ ашӀэрэр хабзэ.
Нахьыжъ Ӏуш зиӀэм нахьыкӀэ Ӏуш иӀэщт.
Нахьыжъ зэрымыс унагъом гъымакъэр щыб.
Нахьыжъ намыс, нахьыкӀэ насып.
Нахьыжъым жантӀэр ий.
Нахьыжъым илъэӀур нахьып.
Нахьыжъым кӀэлъыджэхэрэп лъэкӀох.
Нахьыжъыр бгъэлъапӀэмэ, о пшъхьи лъапӀэ хъун.
Нахьыжъыр зымыгъэлъапӀэрэр, шъхьэ лъэпӀэгъу ифэрэп.
Нахьыжъыр щыомэ, нахьыкӀэм имыгъуагъ.
НахьыкӀэм ышӀэрэм щытхъу, нахьыжъым ышӀырэ шхы.
Непэ уимафэмэ, неущ симафэ.
Непэрэм Ӏоф, неущым пэмыгъаплъ. / Непэрэ Ӏофыр, неущ емыгъаж.
Неущырэ ныбгъу нахьи непэрэ бзыу.
Ны бгъашъорэ хъурышъо джэдыгурэ.
Ны дэкӀонрэ лӀы дэкӀонрэ емыкӀу апылъэп.
Ны зимыӀэ сабыим ятэ иӀэми ебашъо тео.
Ны зимыӀэм гуӀэр имаф.
Ны иӀэмэ, сабыир ибэп.
Ныбгъур бгъасэми хьасэр иплъапӀ.
Ныбджэгъум занкӀэу къыуеӀо, пыим уакӀыбыкӀэ щеӀо.
Ныбджэгъунчъэр лыем фэд.
Ныбджэгъур мэфаем агъэунэфы.
Ныбджэгъур уигъундж.
НыбджэгъушӀур гъэтӀылъыгъошӀу.
Ныбэм «уятэ ыжакӀэ къыпыупкӀи къидз» еӀо.
Ныбэм илажьэр ӀотэжьыгъошӀу.
Ныбэм имылъымэ, лъэр кӀэкӀырэп.
Ныбэрыдзэ нахьи шъхьэдэдзых.
Ныгур гуао пхъуантэ.
Ныдэлъф узыр хъужьырэп.
Ным ибгыбзэ ибын тефэрэп.
Ным ибын фишӀэрэр шӀомакӀ.
Ным ибынхэр изэфэд.
Ным игъуапэ пхъум иджан.
Ным къыуипэсырэр гунэс.
Ным къыуитырэр ӀэшӀу.
Ным лъэгу кӀэтын зыфэшӀ.
Ным сыдигъуи илъфыгъэ сабыеу къыщэхъу.
Ным ыӀэ лъагэу ыӀэтми, шъабэу тефэ, нынэпӀосым ыӀэ шъабэу ыӀэтми, инэу тефэ.
Ным ыбгъашъо шъоум фэд.
Ным ыкокӀ кӀалэм икушъ.
Ным ылъэгу джэнэтыр чӀэт.
НынэпӀосым фапшӀэрэр шӀомакӀ, къыпфишӀэрэр шӀуаб.
НынэпӀосыр осым нахь чъыӀ, зэзым нахь дыдж.
Нысаем унэшъуаер унэм рехы.
Нысэ ини, нысэ цӀыкӀуи янысащэ зы.
Нысэ мыхъущтыр жэнтӀачъэ мэхъу, машӀо мыхъущтыр ышъхьэ щэлыды.
Нысэм зэхихэу пхъум еушъый. / Уипхъу еӀу, уинысэ еӀокӀ.
Нысэм уемыубзэу дэнэӀубзэ къыуитырэп.
Нысэр дэгъу пӀоу цӀэ фэмышӀ, ыцӀэ ежь зыфишӀыжьын.
Нышъор шъоум фэд.
Нышыпхъур ным фэд, тышыпхъур тым фэд.
НэбгыритӀу зэпсалъэмэ, ящэнэрэр лые.
Нэгур гум игъундж.
Нэепсыер насыпынчъ.
Нэм екӀурэ гум екӀу.
Нэм иузыр нафэ, гум иузыр шъэфы.
Нэм кӀэлъыр Ӏугъом къыкӀефы. (Eksik)
Нэм кӀэтыр псэм фэд.
Нэм псэр зылъещэ, гур гум къеджэ.
Нэм псэр ишъугъогъу.
Нэм пэчыжьэми гум пэблагъ.
Нэм ылъэгъурэр Ӏэм ешӀышъу.
Нэм ылъэгъурэр шъхьэм ыуас.
Нэпкъым тетыр къошъофыкӀэ Ӏаз.
Нэр делэ, Ӏэр бланэ.
Нэрылъэгъу щытхъур уакӀыбыкӀэ убы.
Нэрымылъэгъу сатыу ашӀырэп.
Нэтым ышъхьэ умытӀатэу илъыр пшӀэщтэп.
НэшӀо-гушӀо ынэ дышъэ Ӏатэ чӀэлъ.
Нэшъум ынэ хихырэр ыгу хегъахъо.
Нэшъур зыфаер нэ псау.
Нэшэ къэмыкӀыр, кӀэрышъу.
НэщитӀур зы ӀэкӀэ пфэӀыгъыщтэп.
О пшъхьэ емыпэсырэр шъэогъум емыпэсыжь.
Огъум ыхьырэр оялэм къехьыжьы, оялэм ыхьырэр огъум къыхьыжьырэп.
Одыр Ӏущэ, пщэрыр дахэ.
Ожъубанэр ошӀу зэрэхъужьынэу цӀыф бзаджэр шӀу хъужьыгъагъот.
Озэщымэ машӀо шӀы, ощынэмэ гъусэ шӀы.
ОкӀэлэфэ отхъэжьы.
Опсэуфэ огугъэ.
Ос зыщесырэм лъэуж щэӀэ.
Ос ухъор бзыу цӀыкӀум къегъэхъые. / Ос къаор бзыу цӀыкӀум егъэхъые.
Остыгъэр хэсэгъанэ пӀозэ пӀапи огъэстыжьы.
Осэпс фабэр мэщгъэкӀ.
ОшӀум умыгъотырэр уаим бгъотыжьыщтэп.
ОшӀум ыужыр уае, уаем ыужыр ошӀу.
ОшӀурэ лӀышӀурэ хэт язэщыгъ?
ОшӀурэ ожъубанэрэ яхьакъ зэтенэрэп.
Ошъуапщэ щымыӀэу ощх къещхырэп.
Ошъуапщэм уешъуйкӀэ къэуцуна, цум уеушъыикӀэ гурыӀона?
Ощтым бэщ егъоты.
Ощх блэкӀыгъахэм кӀакӀо кӀэлъымыхьыжь/лъыумыщтэжь.
ПӀэ оутхыпкӀыкӀэ пӀэбжъанэ пызына.
ПӀэлъэ мышӀыр чыжьэ нахь, пӀэлъэ шӀыгъэр къэсыщт.
Пагэм ыблыпкъышъхьэ къутэгъошӀу.
Пагэр мэгырзы, уз зиӀэр мэщэӀу.
ПакӀэм къымыхьырэр жакӀэм къыхьыжьырэп.
Панэ фэдэу къэштэжь, дышъэ фэдэу гъэӀылъыжь. / Панэ фэдэу зэхаплъхьэрэр дышъэ фэдэу зэхэпхыжьын, дышъэ фэдэу зэхаплъхьэрэр панэ фэдэу зэхэпхыжьын.
ПкӀэ зэрымыкӀыщтым пшъхьэ имыӀу.
Пкъым пытылыр мэузы.
Плъэпкъ еплъи уичатэ гъабзэ.
Плъэпкъ итхыдэжъ пшӀэныр насып икъу.
Ппхъу зэрысрэ уинысэ ытыщрэ.
Псаузэ лӀагъэ нахьи лӀагъэзэ псау.
Пстэури бгъэрэзэн плъэкӀыщтэп.
Псы Ӏушъо Ӏусым икӀыпӀэр ешӀэ.
Псы Ӏушъом Ӏусыр есыкӀэ Ӏаз.
Псы икӀыгъом унэмысэу плъэкӀапэ дэмыщай.
Псы лъакъоми чӀы чӀэгъым гъогу щешӀы.
Псым Ӏусым икӀыпӀэ ешӀэ. (Eksik)
Псым ичъапӀэ ежь къегъоты.
Псым хэлъ мыжъутӀури зэутэкӀы.
Псым ытхьалэрэм блэм зырещэкӀы.
ПсынкӀэу илъырэм кӀэкӀэу къегъэзэжьы.
Псыпэр зыдакӀорэм псыкӀэр рэкӀо.
Псыр гъужьыми ичъапӀэ къэнэжьы.
Псыр гъужьымэ, пцэжъыем иаджал.
Псыр псэм ызыныкъу.
Псычэтым есыкӀэ рагъашӀэрэп.
Псычэтыр псым ытхьалэрэп, мэлэхъуахьэр тыгъужъым ыхьырэп.
Псэ зиӀэм аджал иӀ.
Псэ зыпыт къупшъхьэм лы къытекӀэжьы.
Псэм нахь ӀэшӀу зи щыӀэп.
Псэм фабэ икӀас.
Псэр ащэ, напэр ащэфы.
Псэр зэхъуапсэрэр дахэ.
Пфэмыхьын емыхьыжь, пфэмышӀэн уфемыжь.
Пфэмышъуашэ умышӀэ. (Eksik)
Пфэмышъуашэр хьылъэ.
Пфэшъуашэ зышӀи етӀанэ кӀэлъэӀу.
Пхъур тыщасэ къызыкӀокӀэ, мыжъо хъураем зегъэбылъыжьы.
Пхъэ мыстырэ псы мыжъорэ щыӀэп.
ПхъэшӀэ Ӏазэм мэзыр иблагъ.
ПцӀишъэ нахьи зы шъыпкъэ.
ПцӀы ӀэшӀу нахьи шъыпкъэ дыдж.
ПцӀы уусыщтмэ лӀагъэм телъхь.
ПцӀым гур кӀехы.
ПцӀым лъакъо кӀэтэп.
ПцӀыусым есэрэр укӀытэжьырэп.
ПцӀыусым икӀапсэ кӀыхьэ.
ПцӀыусым шъыпкъэ закъоу ыӀорэр мэкӀоды.
ПцӀыусыр пцӀыусым едэӀужьырэп.
ПцӀыусыр шъхьащытхъужь. (Eksik)
Пчэдыжь хьакӀэр хьэкӀэгъошӀу.
Пчэн къуир псым зыхаплъэм, «джыри сыкӀал» ыӀуагъ.
Пчэн шъынэ къылъфырэп.
ПшӀокӀодырэм пае умыгъ, къэбгъотырэм пае умыгушӀу.
ПшӀэрэ пстэури къэмыӀу, къаӀорэ пстэури зэгъашӀэ.
Пшхын уимыӀэмэ чӀым езау.
Пшъашъэ къапщэмэ о зэребгъас, пхъужъ къапщэмэ зэресэгъах.
Пшъашъэр дэгъумэ, гъунэгъур ишъузышӀэгъу.
Пшъхьэ емыпэсырэмкӀэ нэмыкӀым уфэмыус.
Пшъхьэ зиджагъом, пцӀэ шӀоӀай.
Пшъхьэ зышӀомыӀаем плъакъуи шӀоӀаеп.
Пшъхьэ темылъыр темылъхь.
Пшъхьэ фэпшӀэжьырэр уинасып.
Пыим уикӀыб фэмыгъаз.
Пыим ушъхьасмэ, уӀагъэ ухъун.
Пытэм янэ гъырэп.
Пэ зиӀэм кӀэ иӀ.
ПэкӀэ гъэлыгъом сэмэркъэу хэлъыжьэп.
Раутырэ бэнакӀор шъокӀрэп.
СӀорэр шӀэ, сшӀэрэм уемыплъ.
Сабыим иунашъо пачъыхьэм иунашъо нахь лъэш.
Сабыим ятэ имыӀэжьымэ зыенчъэп, янэ имыӀэжьымэ зыенчъэ нахь.
Сабый зимыӀэм зи имыӀэу къыщэхъу.
Сабый кӀэхъопсырэм кушъэпс еды.
Самбырым ычӀэгъ дышъэ чӀэлъ. / Усамбырыным ычӀэгъ дышъэ плъыжь.
Сихьэ цакъэрэп, сиш орэп, сикӀалэ бзаджэрэп умыӀо.
Сыдрэ Ӏофтхьабзи бзыпхъэ иӀ.
Сызщытефещтыр сшӀагъэмэ, шъхьантэ згъэтӀылъыныгъ. / Узыщылъэпэощтыр пшӀэмэ, упкӀэ бгъэӀылъыщт.
Сымаджэр щылъэу сымэджаплъэр малӀэ. / Осым хэсыр къани хьаджыгъэм хэсыр лӀагъэ.
Сэлам лые хъурэп.
Сэм иуӀагъэр мэкӀыжьы гум иуӀагъэр кӀыжьырэп.
Сэмэркъоуми нэ къырефы.
Сэмэркъэур тхьэм икӀас.
Сэщ нахьышӀу пфэмыгъотмэ, сыкъэшэжь.
ТӀысыгъор псынкӀагъоми, тэджыгъор къин.
Такъэми цӀыф къыкъуанэ.
Танэ лӀэрэм мэкъу Ӏэрамэ зыдехьы.
Тутынэшъо пстэури «зэшы».
Тхылъыр шӀэныгъэм иӀункӀыбз.
Тхьам къыуимытыгъэр, илІыкІом къыуитына?
ТхьамыкӀагъэм «сыкъэкӀо» ыӀорэп.
ТхьамыкӀитӀу зэгъусэмэ, баим фэдэу мэпсэух.
ТхьамыкӀэм икӀапсэ баим елажьэ.
ТхьамыкӀэм кӀэкӀри кӀыхьэри фэхъущт / ЗимыӀэм къопэ кӀыхьэри къопэ кӀэкӀыри фэхъу.
ТхьамыкӀэм тхьэр фэлъэш.
ТхьамыкӀэм ышъо Ӏужъу.
ТхьамыкӀэр тегушхогъошӀу.
Ты лӀэужынчъэрэ лынчъэ къупшъхьэрэ. (Eksik)
ТыгъужъитӀу акӀыб зэфагъазэрэп.
ТыгъужъитӀу зы гъо изагъэрэп.
Тыгъужъым лы ыгъотымэ, псы ыгъотыжьырэп.
Тыгъужъым мэл зышӀуихьыщт мэлахъор ипэӀо шъхьашыгумкӀэ къешӀэ.
Тыгъужъым ынэ чъыеми, ыгу чъыерэп.
Тыгъужъыр жъы хъумэ хьэмэ яджэгуалъ.
Тыгъужъыр зыдэщыӀэм мэлымэ зыщагъэпсэфырэп.
Тыгъужъыр мэлахъо ашӀырэп.
Тыгъужъыр ыхьырэ мэлым итамыгъэ еплъырэп. / Тыгъужъым мэлыр ыхьы зыхъукӀэ тамыгъэу телъым еплъыжьырэп.
Тыгъужъыри игъунэгъу етыгъожьырэп.
Тыгъужьым ущэщынэмэ мэзым умыкӀу.
Тыгъум куандэр фэӀэпыӀэгъу.
Тыгъум ыкӀэр мыгъо.
Тыгъури тыгъу, тыгъугъэр зыушъэфыри тыгъу.
Тыгъури тыгъужъыри къаушэкӀу.
Тыгъушхори тыгъу, тыгъу цӀыкӀури тыгъу.
Тыгъэ нэпс нахьи ны бгъашъу.
Тыгъэр зытемыпсэрэр щыӀэжьэп.
Тым фэмыгъасэрэр ным фэумысырэп.
Тыр дэм фэд, ныр нэм фэд.
Тэнымрэ дэнымрэ зэфэдэ.
Тэр тэ, щэр щэ. (Eksik)
УӀэгъэ лъэужынчъэ хъурэп.
Уаерэ дзаерэ зэфэдэ.
Уанэшымрэ тыгъужъымрэ зы шэщ чӀагъауцорэп.
Уахэхьаныр Ӏофэп, къахэкӀыжьыкӀэ ошӀэмэ.
Убзэ зихабзэм гущыӀэр ихъой, шъхьахынэм ушъхьагъур ихъой.
Угу ыхьырэр ӀэшӀу, шӀу плъэгъурэр дахэ.
Угъощэнэу уфэмыемэ зыплъыхь, ухэукъонэу уфэмыемэ упчӀэжь.
Удым иудыгъэ ыпэ регъэшъы.
Удэмэ Ӏудан, убзэмэ бзыхьаф.
Уеджэным кӀасэ иӀэп.
Уемыгупшысэу угущыӀэныри темыгъэпсыхьэу уоныри зэфэдэ.
Уемызэщ, умыщыни Ӏофыр хъущт.
Уеомэ мэкъу, уемыомэ къурэ.
Ужъымэ, уижъыцӀэ ит, укӀэмэ, уикӀапӀэ ит.
Ужым тырамыубытагъэр тыгъоп.
Ужэ засэмэ, уинамыс мэкӀоды.
Ужэ инэу пшъхьэ цӀыкӀоу зыхъукӀэ уунэхъущт.
Уз пстэуми Ӏэзэгъу яӀ.
Узаджэрэр къэкӀо.
Узаорэр къыоожьы.
Узащэрэ нахьи узатэрэ.
Узгъэжъырэм жъыгъэ Ӏахь къыуитыжьырэп.
УзгъэлӀэрэ пстэури емын.
УзгъэтӀысырэм уиубыжьырэп.
Узигъусэм ышъокӀэ къыоплъых.
Узиджагъом уеубы, узикӀасэр къыпщэтхъу.
Узиджагъом ушӀогъум.
Узиджагъом ынэ пчэгъоу укӀэуцо.
Узиджагъор плъакъо къеплъы, узикӀасэр пшъхьэ къеплъы.
УзикӀасэм ыпсэ уфегъадэ.
УзщымытӀысырэм ущысэмэркъэурэп.
Узщымытхъужь, ушӀумэ укъалъэгъун.
Узыгъор мыхъужьымэ, аджалы мэхъу.
Узыгъэблагъэрэр гъэблэгъэжь, узыгъэпыирэр гъэпыижь. / Уипый гъэпыи, уиблагъэ гъэблагъэ.
Узылъыхъурэр лъапӀэ мэхъу.
Узым лэжьае къыхэкӀы. (Eksik)
УзымыӀэтыщт къутамэм утемыуцу.
Узыр бзэджашӀэ.
Узыр къэкӀогъошӀу шъхьае, кӀожьыгъошӀоп.
Узыр ощынэкӀэ къакӀо, мэстанэкӀэ мэкӀожьы. / Лажьэр къэкӀогъошӀу, ау кӀожьыгъуае.
УзыукӀырэр уипый, учӀэзылъхьажьырэр уикъош.
Узыфаем узыфэмыер къыхэкӀы.
Узыфэмыдэм уиорэд еусы.
Узыхьыщтыпсым мыжъо къыхэщэу олъэгъу.
Узыхэдэн щымыӀэмэ, щыӀэр къыхэх.
УзышӀу щыӀэп.
Узэгугъурэр къыогугъужьы, уздэлажьэрэр къыбдэлэжьэжьы.
УзэлъэӀурэр къэгъани, къыолъэӀурэр къащэ. / УзытелӀэрэ нахьи къыптелӀэрэ. / УзэлъэӀурэ нахьи къыолъэӀурэ.
Узэмыджэрэр гомыӀу, узэуӀурэр гъунэгъу.
УзэпэгэкӀырэр къыопэгэкӀыжьы, уздэхьащхырэр къыбдэхьащхыжьы.
Узэрымысыгъэ бысым умыубы.
УзэупчӀыжьын умыгъотмэ, уипаӀожъ еупчӀыжь. / УзэупчӀын умыгъотымэ, уипаӀо гъэтӀыси еупчӀыжь.
Узэшъожьыныпс хьэ хэмыукӀыхь, имыгъэкӀыжьыщт шъузыр умыубы.
Узэшъугъурэр къыптекӀо.
Уи нэбджэгъу уи гъундж.
УиӀае чӀэуухъумэу уишӀу умыгъэхьакъу.
УиӀоф гъэшӀуи, ӀэшӀу уащыхъун.
Уиблагъэ иунашъхьэ плъэгъоу удэмыхьэу ублэмыкӀ.
Уиблагъэ къыуитырэм ыцэ удэмыплъэжь.
Уиблагъэ уемыпэгэкӀ, уипый благъэ фэхъущтышъ.
Уиблэгъэжъ къыбдишӀэрэ шъэфкӀэ уиблэгъакӀэ цыхьэшӀэгъу умышӀы.
Уибынрэ уиблагъэрэ умыпчъы.
УигущыӀэ гъэӀасэ, уимаисэ гъэпытэ.
УигущыӀэ гъэкӀэкӀы, уигупшысэ гъэкӀыхьэ.
УигущыӀэ гъэлъапӀэ.
Уигъунапкъэ зыдэпшӀэжьын фай.
Уигъунэгъу къыпфимышӀэрэр чылэмэ къыпфашӀэщтэп.
Уигъунэгъур уиӀэнэгъумэ, тебгъэфагъ.
Уигъунэгъур уиӀэпыӀэгъумэ, уехъулӀагъ. / Гъунэгъур къыбдеӀэмэ, уунэжьыгъ.
Уигъунэгъур уикъош, ащ игъунэгъур уигъунэгъу.
Уигъусэ ущыгугъэу мышъэм уемыбэн.
Уиделэ бгъакӀомэ, уиӀоф мэкӀоды.
Уиделэ хьэкӀакӀо умыгъакӀо.
Уидэхагъэ урымыпагэу, уиӀофшӀагъэ рыпаг.
Уизэкъон нахьри Ӏэл къыбдес.
УикӀалэ зэребгъас, уижъ зэресагъ.
УикӀод сикӀоды, уикъанэ сикъанэ.
Уикъамэ тӀо къимых, уигущыӀэ тӀо къэмыӀу.
Уикъарыу еплъыри, уихьылъэ штэ.
Уилъахъэ зытыгъурэм уиши ытыгъущт.
Уинасып зыхэмылъым дышъэхъ техъуагъэу олъэгъу.
Уинысэ уигу ебгъэмэ, уипхъу ецӀацӀ.
Уинэ гъаплъи, уи лъэ гъэуцу.
Уинэ къеӀэрэм ыпсэ еӀэжь.
УипаӀокӀэ къыодаорэми хабзэ фэшӀ.
УитӀуанэ умыубы, уибын ущымытхъу. / Уигъунэгъу умыубы, уибын умыушъхьакӀу.
Уитехъон еплъи, плъакъо ушху.
УихьакӀэ гъашӀо, пкъош шӀу лъэгъу.
Уихьэ фэпшӀырэр ыцӀ.
Уихэку лъэшмэ, урэгушхо.
Уицу лӀэмэ, уицэй ухэкӀыжьы.
Уишъуз бзаджэмэ, хьадагъэ умыкӀу мафэ къэс уихьэдагъэшъ.
Уишъуз лӀэмэ, пкӀэлъэныкъо гоу.
Уишъуз шӀумэ, джэгу умыкӀожь мафэ къэс уиджэгу.
УкӀытэ зиӀэм насып иӀ.
УкӀытэ зимыӀэм цӀыфыгъэ иӀэп.
УкӀытэм цӀыфыр егъэдахэ.
УкӀытэмрэ нэхъоимрэ цӀыфыгъэм итамыгъ.
УкъамышӀэмэ ушъуаш, укъашӀэмэ улъэпкъ.
Укъызалъфыгъэри зы мафэ, узылӀэжьыщтыри зы мафэ.
УкъэзыукӀырэ укъизгъэкӀыжьырэ.
УлӀымэ, пшъхьэ ущымытхъу, ушӀумэ, чылэр къыпщытхъун.
УлӀэу ущыӀэн нахьи, утхъэзэ улӀэмэ нахьышӀу.
УлӀэщтыми, улӀымэ пӀуагъэр гъэшъыпкъэ.
Улажьэмэ лыжъ пшхын, умылажьэмэ лажьэ плъэгъун.
Улажьэу ушхэжьыным нахьышӀу щыӀэп. / Къин плъэгъоу къэблэжьырэр ӀэшӀу.
УлъэӀонрэ уӀоинрэ зэфэдэ.
УмыгъэтӀылъырэр къэпштэжьырэп. / УмыгъэтӀылъыгъэ къэмышт.
УмылӀэмэ зы лӀы, улӀэжьымэ зы машэ.
УмылъаӀомэ, узэтэщтыр пшӀэрэп.
Умылъытэрэр уимыӀэм ычӀыпӀ.
Умылъэгъугъэм шыхьатэу утемыуцу.
УмышӀапэмэ, утемыгущыӀ.
УмышӀэрэм укӀэупчӀэныр губгъэнэп. / УмышӀэрэмэ, зышӀэрэм еупчӀыжь.
Унагъо умыхъоу къуаджэ ухъущтэп.
Уныбэ гъэгъу, уигугъу шӀукӀэ ягъэшӀ.
Уныбэ къикӀырэр уибын, уилъэуе къелъэрэр уичэты.
Унэ зимыӀэм унагъо иӀэп.
Унэ кӀоцӀым намыс щыуимыӀэмэ, унэ кӀыбым щыуиӀэхэнэп.
Унэгъожъырэ пхъэжъ машӀорэ.
УнэгъуакӀэр гу кӀодыгъошӀу.
УнэгъуакӀэр хьэкӀэ фэшӀу.
Унэкъощ хьакӀэр гъэшӀогъуай.
Унэм зыщыгъаси, хасэм хахь/кӀо.
Унэм имыгъор чылэм игъоу. / Быным имыгъор игъоу.
Унэн яхьэ уц ехъу, унэхъун янысэ кӀашъом дэкӀуае.
Унэр зыгъэунэри благъэр зыгъэблагъэри шъуз.
Унэр зэрашӀырэ ощыр унэ кӀыбым дадзэжьы.
Унэхъугъом цыгъори мэятэ.
Унэхъущтым куо макъэ ытхьакӀумэ ихьажьырэп.
Унэцум уеомэ, мэзыцум ыбжъэ мэсысы.
Упсаумэ, пшхын бгъотын.
УпчӀалэ ибылым кӀодырэп.
УпчӀэрэр хэукъорэп. / УпчӀэжьырэр щыорэп.
УтӀумэ уз, узымэ ущыӀахэп. / УтӀумэ уз, узымэ ущымыӀэ папкӀ. / ТӀу уиӀэмэ зы пъытэ, зыр умылъытах.
Утын зэхадзэ нахьи Ӏахь зэхадз.
Утыныр мэгъушъыжьы, гущыӀэ Ӏаер гъушъыжьырэп. / Утын гуаор пщэгъупшэ, гущыӀэ гуаор пщыгъупшэрэп.
УуӀэм ипэ уишъхьэр гъэлажьэ.
Ухыемэ, улъэш.
Ущымытхъущ пфэубыжьыщтэп.
Ущысэу укъэзымылъэгъурэм утэджыкӀи/ущытми укъилъэгъущтэп.
Уянэ зэрымысым зыщыгъэлсэфи, къикӀыжь.
Уянэ къымылъфыгъэр пшэп, пшы къымыщагъэр уинысэп.
Уянэ ыӀэ илъым еплъи о пӀэ илъым ецакъ.
Уятэ игъогужъырэ, уятэ иблэгъэжъырэ умыбгынэжь.
Уятэ ичӀыпӀэ гъэдахэ, уянэ дахэу дэгущыӀ.
Фышхъори ебгъэлыемэ, шхъухьэ.
Фэмыф иӀоф хэкӀырэп.
Фэмыф унэшъо шӀыкӀэкӀэ Ӏазэ.
Фэмыфым зимыгъазэзэ мазэри къохьан.
Хабзэ здыщымыӀэм, укӀытэ щыӀэщтэп.
Хабзэ зимыӀэм напэ иӀэп.
Хабзэ зымышӀэрэр жантӀэм чӀэтӀысхьэ.
Хабзэ зымышӀэрэр хэбзашӀэ макӀо.
Хабзэ зымышӀэрэр шъхьанэкӀ.
Хабзэр бзэгупэкӀэ къырахьакӀырэп.
Хабзэр зэхалъхьэрэп, гъашӀэм къыхэкӀы. / Хабзэр къафытэрэп, гъашӀэм къелъфы.
Хабзэр къамэм нахь лъэщ.
Хабзэр убзэ зышӀошӀырэм фэпшӀэщтыр къегъанэ.
Хабзэр убзэнэп, акъылыр былым тынэп.
Хабзэр шӀумэ, бзыпхъэри тырахы.
Хъаныр техьэгъу текӀыгъу.
Хъуапсэрэм ыпсэ кӀодырэп.
Хыем бгыбзэр пыпкӀэрэп.
Хыем гъогу егъоты.
Хыем ылъ хымэ ешӀэжьы.
ХыкӀэ зымышӀэрэм игъупчъэ цако.
Хымахьэр къихьи унахьэр рифыгъ.
Хымэ ахъщэ зепхьэмэ, уиджыбэ гъуан.
Хымэ пкӀэнтӀэпсыр хъяры хъурэп.
Хымэ хэку сыщытхъэн нахьи сихэкужъ сыщэрэлӀ.
ХымэчӀым насып щыӀэп.
Хыри ткӀопс-ткӀопсэу зэхэт.
Хьаджашъор хьакъурэп, фэкъолӀ шъаор хъуанэрэп.
Хьадрыхэ кӀорэмрэ, итыщ кӀорэмрэ аубытырэп.
Хьадэгъур пчэшъхьаІум нахьи нахь благъэ.
Хьадэр бэрэ зепхьэмэ мэщэӀу, Ӏофыр бэрэ зепхьэмэ зэщэкъо.
Хьадэр зыер пхъэблапэ.
ХьакӀакӀо укӀо пшӀоигъомэ, хьакӀэу къыпфакӀорэр гъашӀо.
ХьакӀакӀо ущыӀэмэ, къыпфашӀырэр уиунашъо.
ХьакӀэ зиджагъом лыфэ фегъажъэ.
ХьакӀэ зыдэщыӀэм хэгъырэй щыӀ.
ХьакӀэ къакӀомэ, насып къыдакӀо.
ХьакӀэ къакӀомэ, хэгъырэир мэгушӀо.
ХьакӀэ къыпфакӀомэ, уиджэгъогъури ныбджэгъу.
ХьакӀэ къэкӀощт Ӏори гъэӀылъ, бэрэ щылъыгъ пӀоу умышхыжь.
ХьакӀэм кӀалэ иӀэп. / ХьэкӀэ кӀалэ хъурэп.
ХьакӀэм рызыкъыр къыдакӀо.
ХьакӀэм ыжэ зэкӀэкӀы хъумэ, гъашхи гъэгъолъыжь.
ХьакӀэм ыщхырэр ежь иӀахь.
ХьакӀэр бысымым игъэр.
ХьакӀэр бэрэ щысымэ, бысымыр езэщы.
ХьакӀэр гъашӀо, цӀыфышӀур лъытэ.
ХьакӀэр мэлым нахь Ӏас.
ХьакӀэр нэшхъэимэ, бысымым иягъ.
ХьакӀэр хьэзырми, бысымыр хьэзыра? / ХьакӀэр хьазыр шъхьакӀэ, бысымыр хьазырэп.
ХьакӀэр чэщищэ щысымэ, быным щыщ мэхъу.
ХьакӀэр шхахэмэ, пчъэм еплъы.
ХьакӀэр шъхьагъым дэмыгъэплъи.
Хьамэщыпхэ благъ.
ХьантӀаркъор зянэм «сянэ гуащ», чэтэщыр зиунэм «си-ордэун» ыӀуагъ.
Хьацуем уфае хъумэ, лъапӀэ мэхъу.
Хьашъом шъоу из хъумэ, зэгочы.
Хьэ бзаджэр тӀысыпӀэнчъ.
Хьэ игубж къо тырелъхьэ.
Хьэ фэмышх къо ригъэшхырэп.
Хьэ хыныгъом аргъоир мэятэ.
ХьэкӀапӀэр шӀуми уиунэжъ нахьышӀужьых. / ХьакӀапӀэр дэгъуми уиунэ фэдэ хъурэп.
ХьэкӀэ гъунэгъу нахьи хьэкӀэ чыжьэр нахь лъапӀ.
ХьэкӀэ къакӀо щыӀэ шъхьакӀэ, хьэкӀэ гъэкӀожь щыӀэп.
ХьэкӀэ лые щыӀэп.
ХьэкӀэ мыгъашхэ цӀэрыӀу.
ХьэкӀэкъуакӀэзэ ишыр цапэм дэлъэу къырехьакӀы. / Хьайуаными къылъфыгъэр цапэкӀэ зэрихьэзэ епӀу.
ХьэкӀэпӀэрынэр емыкӀу.
Хьэм ебгъэшхырэр текӀуадэрэп.
Хьэм ептырэр иӀахь.
Хьэм зэцэкъэщтыр ешӀэ.
Хьэм икӀэ псы нэмысэу, есыкӀэ ышӀэщтэп.
Хьэм къупшъхьэкӀэ уеомэ, ыл узырэп.
Хьэм уеомэ, нахьые мэхъу.
Хьэм ущэщынэмэ, унэкӀэ къешӀэ.
Хьэм цуакъэ щыплъэмэ пещхыкӀыжьы.
Хьэм ыкӀэ утеуцомэ, къыоцакъэ.
Хьэм ышъхьэ узы хъумэ уц ешхы, блэм ышъхьэ узы хъумэ гъогум тегъуалъхьэ.
Хьэми дахэр икӀас.
Хьэми икъуаджэ ыбгынэжьырэп.
Хьэр бзэгукӀэ зэӀэзэжьы.
Хьэр улэун хъумэ, мэкъущэмэ адакӀо.
Хьэр унэм итхьакӀум.
Хьэр хьэзэ мэлыр Ӏэхъогъум ефы.
ХьэшӀу кӀырыплъырэр хьэшӀу мэхъу, шышӀу кӀырыплъырэр шышӀу мэхъу.
Хэбзэжъ хэкужъ къыранэрэп.
ХэбзэмышӀэм ущытхъумэ хьантхъупсым шъоу хекӀэ.
ХэбзэмышӀэр емыкӀухь.
ХэбзэмышӀэр шӀыкӀай.
Хэку зимыӀэм тыди чъыӀэу къыщэхъу.
Хэкужъыхьэ лъэшы.
Хэкум емыкӀу къылъысымэ, псэемыблэжьэу къежь/щыт.
Хэкум ыгъэгушхорэр лӀыхъужъы мэхъу.
Хэплъыхьэрэр Ӏахьынчъ.
Хэт нахь Ӏуш, аӀоу зеупчӀыхэм, цӀыфым еучӀырэр ары, ыӀуагъ.
Хэтрэ игъашӀи тхыдэ.
ЦӀыкӀоу къамылъф ины хъурэп.
ЦӀыф Ӏушыр дунаем ехыжьыгъэми ыӀуагъэр къанэ.
ЦӀыф бгъэлъапӀэмэ, бгъэлъапӀэрэр пшъхьэ.
ЦӀыф лъэпкъым ыпсэр ыбзэгъу.
ЦӀыфмэ къамышӀэн шъэф щыӀэп.
ЦӀыфыгъэ зиӀэм джэгъогъуи иӀ.
ЦӀыфыгъэм зэужэ жъы зэдэрепщэх (зэдепщэмэ), жыкъумэ (жьыкорен) хъун.
ЦӀыфыгъэнчъэм удэпсэун нахьи цӀыфыгъэ зиӀэм удэкӀод.
ЦӀыфым ахэмыхьагъэмрэ къамыхъугъэмрэ зэфэд.
ЦӀыфым гукӀэгъу иӀэн фай.
ЦӀыфым зы жьэрэ, тхьакӀумитӀурэ иӀ.
ЦӀыфым ыныбэ ипый.
ЦӀыфым ынэ къабзэмэ, ыгуи къабзэ.
ЦӀыфым ыцӀэ ежь зыфешӀыжьы.
ЦӀыфымэ ашъохэр ззрэзэфэмыдэм фэд, агухэри зэфэдэп.
ЦӀыфымэ шӀу алъэгъурэр нахьышӀуи мэхъу.
ЦӀыфыр зынэмысырэ щыӀэп.
ЦӀыфышӀум иӀанэ Ӏэгъощт/зэтет.
ЦӀыфышӀум итӀысыпӀэ хьазыр.
ЦӀыфышӀур гъэпцӀэгъошӀу.
ЦӀыфышъор Ӏужъу, ыщаӀэрэр бэ.
Цацэм тхъу пызагъэрэп.
Цацэри мыплъэу, лыри мылыцӀэу.
Цу зимыӀэм шкӀэ/чэм кӀешӀэ.
Цу ныщ нахьи нэшӀо-гушӀу.
Цу хъущтыр шкӀэзэ къашӀэ. / Цу хъущт шкӀэр ынэкӀэ ашӀэ.
Цугъашхэри зэбзэижьы.
Цужъ имэфапкӀэ цукӀэ ыуас.
Цум бжьыр зырахьылӀэм «Сэ сычэм» ыӀуагъ, щалъэр зырахьылӀэм «Сэ сыцу» ыӀуагъ.
Цум еубз, шым езау.
Цум ыбжъакъо шӀохьылъэп.
Цур жъы хъумэ шкӀэмэ ахатӀупщхьажьы.
Цы Ӏуданэми цу егъэлъэпао.
Цыгъо нэепсыер щэм етхьалэ.
Цыгъом ыц кӀыры хъумэ, чъыӀэлӀапхэ мэхъу.
Цыгъоми кӀымафэм зыфегъэхьазыры.
Цыгъор гъуанэм имыфэмэ къэбыр икӀэрышӀэн.
Цыгъор цӀыкӀуми Ӏэтэшхом ыпӀытӀырэп.
ЧӀы шӀуцӀэм чӀэмыхьажьын щыӀэп.
ЧӀым зы ептымэ, шъэ къыуетыжьы.
ЧӀым къыхэмыщ мыжъор пхъэӀэщэ пый.
ЧӀым нахь хьылъэ щыӀэп.
ЧӀыпӀищ нэшӀу ящыкӀагъ; псы зыдэмыт псыхъу, къэкӀыгъэ зэрымыт губгъу, лӀы зышъхьащымыт шъуз.
ЧӀыр зыхъумэр къехъумэжъы.
ЧӀыфэр бгъоу къэпштагъэмэ, пшӀэу ятыжь.
Чъыг закъор жьым щэщынэ.
Чъыг закъор мэзы хъурэп.
Чъыгыжъыр щытэу чъыгыкӀэр ебэджы.
Чъыегъуаер лӀэгъуае, чъыегъошӀур лӀэгъошӀу.
Чъыем ичӀыфэ къыптыригъанэрэп.
Чъыемрэ гугъэмрэ атэкӀэныжъ.
Чыжьэу бгъэтӀысырэр благъэу къэштэжь.
Чылэ лажьэр лажьэ хъурэп.
Чылэм дэлъымэ уиӀ.
Чыр цӀынэзэ къауфэ, кӀалэр цӀыкӀузэ агъасэ.
Чыри бгъэкӀымэ, пчэгъу мэхъу.
Чэзыу зимыӀэ щыӀэп. / Чэзыу зимыӀэ Ӏоф щыӀэп.
Чэм гъэщынчъэр быул.
Чэм лъакъо шкӀэ ыукӀырэп.
Чэм пыджэрыер бжъако мэхъу.
Чэм щашӀор нышӀум фэд.
Чэмым ышхырэр игъэщ.
Чэмыр щашӀоми, къырикӀутмэ пкӀэнчъ.
Чэт пасэрэ бын пасэрэ.
Чэтжъые чъэчъалэр псыжъом хапкӀэ.
Чэтыжъые къэзытыгъурэм чэт къытыгъущт.
Чэтым ишкъун ипкӀыхь.
Чэтым кӀэнкӀэ ыкӀуачӀ.
Чэтым нахьи чэтжъыер нахь Ӏуш.
Чэтыри мэулъэпхъашъэ.
Чэтыу зырымысым цыгъо щэджэгу.
Чэтыу щысэу пшысэ къэмыӀуат.
Чэтыум игушӀугъо, цыгъом игуӀэгъу.
Чэтыум икъо цыгъуашъэ.
Чэтыумрэ шъузымрэ бысымгуащэх, хьэмрэ лӀымрэ ныбгъуашэх.
Чэтыур цыгъомкӀэ лӀыхъужъ.
Чэтэ чӀэгъым нан щаӀожьрэп.
Чэтэ чӀэгъым шъыпкъэр щыӀу.
Чэщым идахэр мэзагъо, цӀыфыр зыгъэдахэрэр акъыл.
ШӀу зыфапшӀэрэм емыхъоныжь.
ШӀу зышӀагъэми е зышӀагъэми, ышъхьэ фешӀэжьы.
ШӀу зышӀэрэм ишӀушӀэ кӀодырэп.
ШӀу зышӀэрэр упчӀэжьырэп.
ШӀу зышӀэрэр шӀу ӀокӀэжьы, е зышӀэрэр е ӀокӀэжьы.
ШӀу зэрэлъэгъуритӀур зы шъоджанэм зэдефэ. / ШӀу зэрэлъэгъуитӀур зы хьэшъо джанэм изэрэгъэфэщт.
ШӀу зэрэлъэгъурэ зэкъошитӀур зэшӀобгъэкӀодын плъэкӀыщтэп.
ШӀу укъэзылъэгъурэм уидагъо уегъэлъэгъужьы, джагъоу укъэзылъэгъурэм уакӀыбыкӀэ щеӀотэжьы.
ШӀу шӀи, псым хадз.
ШӀугъомэ апшъэр зэгурыӀу.
ШӀулъэгъуныгъзр къушъхьэ заом фэд.
ШӀулъэгъуныгъэ зышӀырэм лъэгъукӀэ ышӀэжьырэп.
ШӀулъэгъуныгъэр джэгоп, уджэгузэ емыгъажь.
ШӀулъэгъуныгъэр дэхэгъэ Ӏэягъэп.
ШӀум уеджэмэ, шӀу къэкӀо, мыгъом уеджэмэ, мыгъо къэкӀо.
ШӀум уригъусэмэ шӀу охъу, дэим уригъусэмэ дэи охъу.
ШӀум шӀушӀэ пылъ.
ШӀум ылъэгъурэр еӀотэжьы, дэим ытырэр еӀотэжьы.
ШӀункӀыми укъыщалъэгъу, губгъоми ущызэхахы.
ШӀур зымышӀэрэм шӀушӀэр зэуи къыщыхъурэп.
ШӀур мылӀэу пшӀэрэп.
ШӀур умышӀэрэмэ, лъапӀэр къыхэх.
ШӀэныгъэ зэгъэшӀэныр, псынэр мастэкӀэ къэптӀыным фэд.
ШӀэныгъэрэ ӀэшӀагъэрэ зэкъошых.
ШкӀахъор шкӀахъозэ нахьыжъ яӀ.
ШхомлакӀэр зыфэмыӀыгъырэм шыкӀэр еубыты. / Шышъхьэр блэптӀупщымэ, шыкӀэм укӀэлъымыбэнэжь.
Шхонч ушъагъэм зылӀ егъащтэ, шхонч мыушъэм лӀитӀу егъащтэ.
Шъодэн ӀэкӀапэм шыу егъэшэсыжьы.
Шъоным текӀуагъэ щыӀэп.
Шъоныр зиныбджэгъум джыбэ гъуанэ иӀ.
ШъорэкӀым «Пшъо схьын, хьау пӀомэ унэ схьын» еӀо.
Шъоум нахьи чъыер нахь ӀэшӀу.
Шъоур ӀэшӀу дэдэми, зыгу римыхьрэм ышхырэп.
Шъуашэмэ анахь дахэр укӀыт.
Шъугъор мыгъо.
Шъуз бзаджэ зиӀэм иунэ умыкӀу.
Шъуз бзаджэр лӀыгъэжъ.
Шъуз бзаджэр нэпсырыкӀуал.
Шъуз бзаджэр хьэкӀэмыгъашх.
Шъуз дахэр тхьамэфэ шъуз, шъузышӀур ныбжьырэ шъуз.
Шъуз езаорэр лӀэп.
Шъуз жаем лӀыр шӀэхы жъы ешӀы.
Шъуз закъом дэмыӀэпыӀэрэу лӀыр лӀэп.
Шъуз зимыӀэ кӀалэрэ шхо зышӀохэмылъ шырэ.
Шъуз пый нахьи чылэ пый.
Шъуз пытэм илӀ хьалэл.
Шъуз улъыхъумэ, благъэм дылъыхъу.
Шъуз фэмыф зиӀэр насыпынчъ.
Шъуз шъорышӀыр лӀыгъапцӀ.
Шъузабэм ибын епӀужьы, лӀэгъуабэм ибын фэпӀужьырэп. / ЛӀэгъуабэм быныр репхъыхьэ, шъузабэм быныр къешыпыжьы.
Шъузым насып къыдэкӀо.
Шъузым ыгъэпыутыгъэ лӀыр зыми къыдихыжьынэп, ныбджэгъумэ агъэпыутыгъэ лӀыр шъузым къыдихыжьын.
ШъузышӀу быдзыщэ налъэ щыкӀэрэп.
ШъузышӀу зиӀэм игукъао щэчыгъошӀу.
ШъузышӀу зиӀэм хъяр иунэ илъ.
ШъузышӀу илӀ гъомылэнчъэ хъурэп.
ШъузышӀу илӀ нэкӀушъхьаплъ.
ШъузышӀу илӀ цӀэрыӀу.
ШъузышӀу ихьаку ятӀэ щыкӀэрэп.
ШъузышӀу унэ, шъуз дэир чӀыун.
ШъузышӀум лӀы дэир дэгъу ехъулӀэ, шъуз дэим лӀы дэгъур дэи ехъулӀэ.
ШъузышӀур лӀы гъатхъ.
Шъхьадж ифэшъуашэ ишъэогъу.
ШъхьакӀом кӀакӀо уегъэшӀы.
ШъхьалкӀыпкъыр зыхьыри мэпшъы, шъхьал мыжъор зыхьыри мэпшъы.
Шъхьамыуз пӀэшъхьагъым езэгъырэп.
Шъхьахынэм имафэ кӀыхьэ.
Шъхьахынэм ицу лӀэмэ лы, ику къутэмэ пхъэ.
Шъхьахынэр тэджымэ, щысыр псыбашъу.
Шъхьахынэр чъыяпх, щхырылэр гъырын.
Шъхьащытхъужь пстэури пцӀыус.
Шъхьащытхъужьырэ къэрабгъэрэ зэблагъэ.
Шъхьэ къуим кӀэхэкӀырэр шъхьэ псаум ышӀэрэп.
Шъхьэгъусэр насып зэхэгъэкӀыпӀ.
ШъхьэзышӀошӀу лъэгъугъуай.
Шъхьэм акъыл имылъмэ, лъэм имыгъуагъ. / Шъхьэм акъыл имылъымэ, лъэр мэулэу.
Шъхьэр псаомэ паӀо щыкӀэжьрэп.
ШъхьэтепӀончъэ къабзэу хъурэп.
ШъхьэтепӀэ зимыӀэ псыр мэушӀои.
Шъынашъхьэ плъэгъумэ гъэмафэ, Ӏэташъхьэ плъэгъумэ кӀымаф.
Шъыпкъэм нэр рекӀы.
Шъыпкъэмрэ насыпымрэ зэгощэгъу.
Шъыпкъэр дышъэм нахьи нахь лъапӀ. / Шъыпкъагъэр дышъэм нахь лъапӀ.
Шъыпкъэр зигъуазэм насыпыр игъогу.
Шъыпкъэр ипкӀыгъ пӀоми къыпшӀоуцу, пцӀыр бгъэуцугъэ пӀоми уапашъхьэ къефэжьы.
Шъыпкъэр къэмышӀэу, унашъо темышӀыхь.
Шъыпкъэр пӀоным лӀыгъэ хэлъ.
Шъыпкъэр фышхъо, пцӀыр шхъухьэ.
Шъыпкъэр чэтэ кӀэгъым кӀэлъ.
Шъыхьэм ыбжъэ ипый.
Шъэф горэ зимыӀэ щыӀэп.
Шы зиӀэр къани, уанэ зиӀэр кӀуагъэ.
Шы фэмышӀу уанэр екъутэ.
Шыгъу зышхыгъэр, псы ешъожьы.
Шыдым телъ хьылъэр къыдырым ышӀэщтэп.
Шыдыри илэсым зэ шъутырэщт.
Шым еуи дахь, елъэдэкъауи къыдэкӀыжь.
Шым ефэхырэм ныбэпхым тырелъхьэ.
Шым тамэ тетэу зылъэгъурэр блэр ары, блэм лъакъо кӀэтэу зылъэгъурэр шыр ары.
Шым ылъакъо ипый.
Шыпхъум ыгу ыш дэжьыкӀэ гъэзагъэ.
Шыпхъунчъэ нахьи шыпхъу нэшъу.
Шыр пкӀантӀэмэ, уанэр екӀужьырэп.
Шыр тесым егъэдахэ.
Шыр шыгъачэм, чъырыр мыжъом, цӀыфыр лэжьэным щаушэты.
Шытыгъу хабзэрэ тыгъужъ хабзэрэ зэфэдэ.
Шыу хьакӀэр агъэшэсыжьы, лъэс хьакӀэр агъэкӀотэжьы.
Шыухэр зэдилъымэ, шъхьадж ыгу илъыр ешӀэжьы.
Шыхьаф осэпс тырагъахэрэп.
Шыц ос къесэу узэрысым уимыкӀ.
ШышӀур зэщымэ, пырхъал.
ШышӀур ныбджэгъушӀум фэд.
ШышӀурэ цушӀурэ псыбашъоп.
Шэнычъагъэр узы, Ӏэзэгъу зимыӀэр делагъ.
Шэплъ зытелъ нахьи дагъэ зытет. / Шэплъ зытелъ нахьи шэн дэгъу зыхэлъ.
Шэсырэ пстэури шыоп.
Шэу щтагъэр бэрэ умыфы.
ЩыӀэкӀае кӀодыжьыкӀай.
Щыгъу-пӀастэм хьатыр иӀ. / Щыгъу-пӀастэм уемылъэпэкӀау.
Щыгъын хьаф кӀэракӀэ нахьи Ӏаеми уищыгъын.
Щыгъынибгъу нахьи теубгъон.
Щыдым ихьылъэ имыкъумэ, кӀорэп.
ЩыкӀырэр икӀагъэ мэхъу.
ЩыкӀэ нахьи мэкӀэшх.
ЩымыӀэм улъымыхъу, къыплъыхъурэр умыгъэпыут.
Щымыонэу акъыл, щымыкӀэнэу былым.
Щынэ зыдэщымыӀэм укӀыти щыӀэп.
Щынэрэм макъэ ешъы.
Щынэрэр яунэ мэкӀожьы.
Щысым иӀахь кӀорэм къехьы.
ЩытхъукӀае нахьи убэкӀашӀу.
Щыуаным илъыр зымышхыжьыщтыр коным илъым къыкӀэупчӀэжьыгъ.
Щэ зэхэпхын нахьи, зэ плъэгъун. / Шъэрэ зэхэпхын нахьи, зэ плъэгъумэ нахьышӀу.
Щэм бэрэ уеплъымэ, лъы теолъагъо.
Щэм зэхэдз ышӀырэп.
Щэм ихьатыркӀэ пӀастэр ашхы.
Щэм ыстыгъэр щыум епщэ
Щэмрэ лъымрэ зэхакӀэрэп.
Ыкъо шӀомылӀэу, илӀ шӀомыдахэу шъуз щыӀэп.
Ынэ зытеплъэрэм ыӀэ лъэӀэсы.
Ыужырэ Ӏофыр бзыу кӀаку.
Ыужырэ акъыл нахьи ыпэрэ акъыл.
Яжьэм шӀомыкӀыр итесэн.
Янэ еплъи, ыпхъу къащэ.
Янэ ихабзэ ыпхъу ибзыпхъ.
Ӏанэм ыпэри ыкӀэри хъохъу.
Ӏахъом ибэщ иджэнджэшыгъу.
Ӏахьыл делэр нэпэтех.
Ӏахьылыр ӀэшӀу.
Ӏащэр зыгъэӀащэрэр лӀыгур ары.
ӀитӀукӀэ пӀэ зыубытырэм уакӀыбыкӀэ бэу щеӀожьы.
ӀорыӀуатэ нахьи нэрылъэгъу.
ӀорыӀуатэр хэбзэжъ.
Ӏоф инри Ӏоф цӀыкӀури Ӏофы.
Ӏоф мыублэм блэ хэс.
Ӏоф ублагъэ зимыӀэм Ӏоф ухыгъэ иӀэп.
ӀофшӀакӀэ зымышӀэрэр ӀофшӀэным егъалӀэ.
Ӏофы пшӀырэр Ӏофы мэхъу.
Ӏофым ыгъэлӀагъэ щыӀэп.
Ӏофым ыпэр умышӀэмэ, ыкӀэр пфэшӀэжьыщтэп.
Ӏофынчъэр гущыӀэрый.
Ӏофыр зэрэпшӀ.
Ӏофыр къэӀогъошӀу шъхьакӀэ шӀэгъуае.
Ӏофытабгэ алӀырэп, лӀыкӀо аукӀырэп.
Ӏуашъхьэм апэ дэкӀуаерэр апэ къехыжьы.
Ӏупэр напэм ихащ.
Ӏушым иакъыл игъомыл.
Ӏушыр щэ мэупчӀэжьы.
Ӏэзэгъу зимыӀэ узыгъо щыӀэп.
Ӏэм ымыштэрэ кӀодырэп.
Ӏэрымылъхьэм кӀэнэцӀызэ, инэкӀэцӀыр кӀэгъуагъ.
Ӏэрэ жэрэ зэблэкӀырэп.
Ӏэхъогъум хэкӀырэ мэлыр, тыгъужъым ешхы.
Ӏэхъомбитфыр зэфэдэп.
ӀэшӀэгъэнчъэм ищэрыхъ лъэныкъуащэ.
Ӏэшэ дэгъур гъусэшӀу.
Ӏэщыр зезыхьэрэм ий.

Статистикэ

Aydın, Şamil Emre (2023), Çerkes Atasözleri, ӀSBN 9786056569128

Гулъытэгъуэ

Категориэ:ГущыӀэжъ